Kosztuje 10 złotych, a ratuje beton przed rozsadzeniem. Jeden prosty płyn, o którym zapominamy
Zwykle plastyfikatorów używa się przy dużych konstrukcjach, projektach przemysłowych, drogach, mostach i masowym budownictwie. Czasami jednak warto skorzystać z właściwości plastyfikatora na własnym podwórku. Dobrym miejscem do przetestowania jego właściwości są fundamenty pod ogrodzenie. Jak działa plastyfikator? Jak go dobrać do betonu pod fundamenty?
- Co to jest plastyfikator i jak działa?
- Czy plastyfikatory są potrzebne przy budowie fundamentów?
- Plastyfikatory a inne domieszki
- Jakie plastyfikatory pod fundamenty?
Co to jest plastyfikator i jak działa?
Plastyfikator to rodzaj dodatku chemicznego do betonu, który ma poprawić plastyczność i zredukować zawartą wodę (norma PN-EN 934-2) bez utraty konsystencji, a nawet przy jej poprawie. Specyficzne dodatki uplastyczniające mogą nie tylko poprawić konsystencję betonu, ale wzmocnić jego trwałość, ale zmniejszyć ilość wydzielanego ciepła.
Standardowe plastyfikatory redukują wodę zarobową w betonie o 5-12%. Dzięki temu mieszanka łatwiej się układa i jest lepiej urabialna. Na rynku istnieją też superplastyfikatory. Redukcja wody w ich przypadku sięga nawet 30%. Po dodaniu uzyskujemy mieszankę o bardzo dobrej wytrzymałości, szczelną i trwałą, doskonałą do dużych, mocnych konstrukcji, odpornych na każde warunki.
Plastyfikatory wyróżnia się też ze względu na ich skład chemiczny. W zależności od składu mają one nieco inne właściwości i mogą być wykorzystane w różnych celach. Do wyboru mamy:
Lignosulfonian – środek pozyskiwany przy przeróbce drewna. Ma wiele zastosowań. W przypadku betonu używa się go do redukcji wody cementowej. Jest też używany jako plastyfikator ceramiczny.
Melaminosulfonian – sulfonowany superplastyfikator na bazie melaminy. Stosowany do plastyfikacji cementu i gipsu.
Naftalenosulfonian – superplastyfikator składający się głównie z kondensatu naftalenosulfonianu z formaldehydem. Znacząco redukuje zawartość wody w betonie, jednocześnie ma niewielki wpływ na czas wiązania i napowietrzenie. Stosuje się go m.in. w autostradach, mostach, zaporach, tunelach czy w elementach prefabrykowanych.
Polimery – najczęściej stosuje się polikarboksylany (PCE), które są nowoczesnymi superplastyfikatorami (II generacji) na bazie kwasu polikarboksylowego. Już niewielkie ilości powodują upłynnienie i wzmocnienie wytrzymałości betonu. Można uzyskać efekty o różnym natężeniu dzięki regulacjom dawki.
Czy plastyfikatory są potrzebne przy budowie fundamentów?
Na pierwszy rzut oka ogrodzenie może się wydawać drugoplanowym elementem budowy. Niektórzy tak je traktują, oszczędzając na materiale i jakości pracy. Częstą praktyką jest dodawanie większej ilości wody, żeby poprawić jego płynność. Jednak fundamenty pracują w gruncie, który w naszych warunkach klimatycznych jest narażony na zmienność temperatur i stanów skupienia wody. Jak wiadomo woda zamarzając zwiększa objętość i ma tendencję do rozpierania konstrukcji (kto pamięta eksperyment z mrożonym słoikiem z lekcji fizyki?). Sam beton nie jest całkiem odporny na jej działanie. Dlatego zmniejszenie zawartości wody w mieszance pod fundamenty może znacząco wpłynąć na jej trwałość.
Plastyfikatory a inne domieszki
Przygotowanie solidnych i trwałych fundamentów pod ogrodzenie wymaga co najmniej kilku działań. Szczegóły można znaleźć w wielu poradnikach. Tu skupimy się na odpowiednim uplastycznieniu i zwiększeniu wytrzymałości mieszanki podczas przymrozków.
Do tego celu najczęściej wykorzystuje się:
domieszki obniżające temperaturę zamarzania wody – są to mieszanki na bazie soli bezchlorkowych. Potrafią obniżyć temperaturę zamarzania wody w betonie o kilka stopni, co pozwala na związanie się betonu zanim zostanie rozsadzony przez przymrozki.
domieszki przyspieszające wiązanie – pozwalają zawiązać się betonowi zapewniając szybką odporność na zamarzanie.
domieszki redukujące ilość wody zarobowej – tu właśnie sprawdzają się plastyfikatory i superplastyfikatory. To rozwiązanie jest bardziej uniwersalne. Stosuje się je nie tylko w czasie lub tuż przed przymrozkami.
Jakie plastyfikatory pod fundamenty?
Na rynku dostępne są różne domieszki. Dobór plastyfikatora do konkretnego celu mniej zależy od marki czy nawet składu chemicznego, a bardziej od właściwości. Po pierwsze musimy mieć pewność, że mieszanka spełnia normę PN-EN 934-2 (dotyczy wszystkich domieszek do betonu). Na etykiecie lub w karcie produktu zaznaczone jest czy dana domieszka nadaje się do fundamentów lub ogólnie do betonów konstrukcyjnych – nie do zapraw. Po drugie, jeżeli stosujesz beton zbrojony, to plastyfikator powinien być oznaczony jako bezchlorkowy. Brak chlorków w składzie sprawia, że mieszanka nie powoduje korozji elementów metalowych.
Do fundamentów pod ogrodzenie wystarczy plastyfikator, czyli domieszka redukująca wodę w zakresie 5-12%. Superplastyfikatory nie są konieczne.
Niezależnie od zastosowania zawsze dobrze jest wybierać plastyfikatory, które mają jasny opis, wyraźne instrukcje dotyczące dozowania i nadają się do rodzaju betonu, który stosujemy (CEM I, CEM II lub CEM III).
Zastosowanie plastyfikatora może się okazać nieocenione przy budowie fundamentów pod ogrodzenie. Nie jest to duży wydatek (ok. 10-11 zł/litr), a korzystnie wpływa na właściwości betonu. Zwłaszcza tam gdzie musi on wytrzymać w trudnych i zmiennych warunkach.