Chcieli dać 30 cm styropianu. Ekspert powiedział: „To nie ma sensu”

Do najważniejszych elementów tynkowanej elewacji domu należy izolacja cieplna, która składa się zwykle ze styropianu, wełny mineralnej lub innego materiału izolacyjnego. Właściciel domu chciałby, co zrozumiałe, aby ocieplenie elewacji było jak najgrubsze. W rzeczywistości nie zawsze ma to sens. Na co więc trzeba zwrócić uwagę wybierając grubość izolacji?
- Optymalna grubość warstwy izolacyjnej na fasadzie
- Grubość ocieplenia, a współczynnik przenikania ciepła (U)
- Minimalna grubość warstwy izolacyjnej
- Grubość ocieplenia elewacji – względy cenowe i estetyczne
Optymalna grubość warstwy izolacyjnej na fasadzie
Im większy mróz, tym cieplej człowiek się ubiera i dlatego chciałby również własny dom otulić jak najgrubszą kołdrą. Pomysł, że ubranie domu powinno być tak grube jak to możliwe jest wprawdzie logiczny, jednak realia izolacji cieplnej wyglądają nieco inaczej. Od pewnego punktu nie da się już mianowicie w znaczący sposób zredukować przenikania ciepła.
Zbyt gruba izolacja ścian domu prowadzi jedynie do nadmiernych kosztów budowy i niepotrzebnie wysokiego zużycia materiałów. Optymalna grubość ocieplenia elewacji jest w każdym wypadku taka, przy której izolacja skutecznie chroni budynek przed utratą energii cieplnej, a jednocześnie unika marnotrawstwa materiałów, a tym samym nieuzasadnionych ekonomicznie wydatków.
Grubość ocieplenia, a współczynnik przenikania ciepła (U)
Każdy, kto chce ocieplić swój dom, prędzej czy później natknie się na tak zwany współczynnik U. Od niego zależy, jak gruba musi być warstwa izolacji. Współczynnik przenikalności cieplnej jest podstawowym parametrem określającym izolacyjność ścian, dachów, okien i drzwi. Wyraża się go w jednostce W/( m2K) i mówi on, ile energii cieplnej przenika przez metr kwadratowy przegrody przy różnicy temperatur po obu jej stronach równej jednemu kelwinowi (1K). Nawiasem mówiąc, zmiana o jeden kelwin odpowiada zmianie o jeden stopień Celsjusza.
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, współczynnik przenikania ciepła dla ścian zewnętrznych od stycznia 2021 roku nie może przekraczać 0,20 W/(m2K) tam, gdzie temperatura w pomieszczeniach jest nie niższa niż 16°C. Zasada jest prosta: im niższy współczynnik przenikania ciepła U, tym lepsza izolacyjność i mniejsze straty energii.
Przykład: Nieizolowana ściana z cegieł o grubości 24 cm wykazuje wartość U = 1,99 W/m2K. Po ociepleniu dopuszczalna wartość tego współczynnika powinna wynosić 0,20 W/m2K. Aby osiągnąć tę wartość, trzeba położyć warstwę izolacyjną o grubości odpowiedniej do zastosowanego materiału. Poszczególne elementy budynku rozpatruje się jako całość, uwzględniając belki drewniane, tynk, płyty gipsowo-kartonowe itp.
Minimalna grubość warstwy izolacyjnej
Najmniejsza grubość izolacji cieplnej podawana w warunkach technicznych nie zawsze musi być optymalnym rozwiązaniem. Nie ulega wątpliwości, że zbyt cienka warstwa styropianu białego albo grafitowego, ewentualnie wełny mineralnej, nie zapewni izolacji koniecznej do efektywnej redukcji kosztów ogrzewania. Z drugiej strony prawdą jest również, że zbyt gruba warstwa ocieplenia powoduje, że budowa jest droższa i bardziej skomplikowana, a na dodatek zbyt grube ściany domu nie będą oddychać.
Minimalna grubość izolacji zależy przede wszystkim od rodzaju materiału, z jakiego została wykonana. Styropian ekstrudowany (XPS) izoluje lepiej niż przykładowo wełna mineralna, dlatego cieńsza warstwa styropianu daje ten sam efekt. Różne rodzaje wełny mineralnej i szklanej izolują mniej więcej tak samo, stąd i grubość takiej izolacji może być jednakowa. Najlepsze właściwości posiadają próżniowe panele izolacyjne (VIP), które odznaczają się prawie dziesięciokrotnie wyższą izolacyjnością termiczną w porównaniu do tradycyjnych materiałów tej samej grubości. Na przykład VIP o grubości 20 mm odpowiada izolacyjności styropianu (EPS) o grubości 170 mm. Niestety, taka izolacja jest bardzo droga i stosuje się ją na budowie tylko do specjalnych celów – cena za metr kwadratowy paneli VIP wynosi ok. 350 zł.

Grubość ocieplenia elewacji – względy cenowe i estetyczne
Ceny różnych materiałów izolacyjnych wahają się w szerokich granicach, dlatego aspekt cenowy ma przy wyborze ocieplenia ważne znaczenie. Nie należy skupiać się wyłącznie na tym, jak zastosować możliwie najcieńsze, ale skuteczne ocieplenie – najcieńsze są niewątpliwie panele VIP, są jednak tak drogie, że mało kto może izolować nimi cały dom. Używa się ich częściej do izolacji określonych miejsc, aby wyeliminować mostki cieplne. Ważne jest, aby znaleźć zawsze równowagę między skutecznością ocieplenia i jego ceną.
Innym ważnym kryterium wyboru grubości ocieplenia jest estetyczny wygląd budynku po oklejeniu elewacji materiałem izolacyjnym. Na przykład, jeśli dom posiada stosunkowo małe okna, bardzo gruba warstwa ocieplająca byłaby dla komfortu mieszkańców bardzo niekorzystna. Powstałyby bardzo grube ściany, a mieszkańcy czuliby się w pomieszczeniach, niczym uwięzieni w ciemnym tunelu. Poza tym gruba warstwa izolacji wpływałaby negatywnie na nasłonecznienie mieszkania.
Jaka jest wiec optymalna grubość ocieplenia elewacji? Z reguły wynosi ona 20-25 cm. Przy zastosowaniu styropianu można nawet zredukować grubość do mniej niż 20 cm. Co innego, jeśli chodzi o dach i fundamenty; tam konieczna jest większa grubość ocieplenia - ok. 30-40 cm.
