Po 30 latach wycięli fragment pianki PUR z dachu. Sprawdzili, czy nadal izoluje tak jak na początku
Pianka PUR nakładana metodą natryskową to rozwiązanie, które w ostatnich latach szturmem zdobywa polski rynek. Inwestorzy coraz chętniej ocieplają swoje poddasza pianką poliuretanową, jednak część właścicieli domów jednorodzinnych obawia się, że ten materiał nie przetrwa próby czasu. Sprawdziliśmy, po ilu latach izolacja z pianki PUR zaczyna tracić swoje właściwości.
- Najważniejsze właściwości pianki PUR
- Czy 30-letnia pianka PUR wciąż zatrzymuje ciepło?
- Jak wydłużyć trwałość izolacji z pianki poliuretanowej?
- Po ilu latach ocieplenie z pianki PUR będzie wymagać wymiany?
Najważniejsze właściwości pianki PUR
Niski współczynnik przewodzenia ciepła, jakim charakteryzuje się pianka PUR, sprawia, że ten materiał jest powszechnie wykorzystywany do ocieplania przegród. Natryskowa metoda aplikacji pianki poliuretanowej pozwala na wypełnienie trudno dostępnych przestrzeni, dlatego to rozwiązanie jest szczególnie często stosowane na poddaszach.
W budownictwie stosuje się dwa podstawowe rodzaje pianki poliuretanowej. Lekka pianka otwartokomórkowa jest wykorzystywana przede wszystkim do ocieplania poddaszy. Pianka zamkniętokomórkowa wykazuje większą gęstość oraz wyższą odporność na wodę i uszkodzenia mechaniczne, dlatego stosuje się ją między innymi przy fundamentach, dachach płaskich, posadzkach, zbiornikach i basenach.
Za trwałość materiału w dużym stopniu odpowiada jego komórkowa struktura, która sprawia, że właściwości pianki PUR nie powinny znacząco pogarszać się wraz z upływem czasu. Pianka wysokiej jakości nie będzie się kurczyć ani osiadać. Poliuretan charakteryzuje się także dużą odpornością na zmiany temperatury w zakresie od -60°C do 130°C. Pianka PUR jest materiałem chemicznie obojętnym.
Czy 30-letnia pianka PUR wciąż zatrzymuje ciepło?
Instytut Badawczy Izolacji Cieplnej przeprowadził szczegółowe badania pianki PUR na zlecenie PU EUROPE – organizacji reprezentującej europejskich producentów pianki poliuretanowej. Przedmiotem analizy był fragment 28-letniej izolacji poliuretanowej o wymiarach 60 × 60 cm i grubości 10 cm. Materiał do badań został pobrany z okolic krokwi skośnego dachu wolnostojącego domu.
Eksperci analizowali stabilność wymiarową płyty, jej integralność, przewodność cieplną, zawartość wilgoci, odporność na ściskanie oraz reakcję na ogień. Wyniki wykazały, że grubość materiału, poziom wilgoci i przewodnictwo cieplne były zgodne z wartościami deklarowanymi przez producenta. Badanie powtórzono na innej próbce. Tym razem analizowano 33-letnią izolację pobraną spod płaskiego dachu remontowanej szkoły. Także ten materiał nie wykazywał istotnych oznak starzenia.
Prawidłowo wykonana izolacja poliuretanowa może zachowywać swoje pierwotne właściwości przez kilkadziesiąt lat. O żywotności ocieplenia decydują jakość produktu, rodzaj piany, parametry natrysku, przygotowanie powierzchni oraz zabezpieczenie termoizolacji. Pianka PUR powinna pełnić swoją funkcję przez co najmniej 25 lat, ale nierzadko gwarantuje ciepło w budynku nawet przez 55–65 lat.
Jak wydłużyć trwałość izolacji z pianki poliuretanowej?
W normalnych warunkach użytkowania pianka PUR nie powinna się utleniać ani stopniowo zanikać. Jest to mit, który może wynikać z obserwacji niezabezpieczonych pianek montażowych. Prawdą jest jednak, że długotrwała ekspozycja na promieniowanie UV prowadzi do fotodegradacji wierzchniej warstwy pianki. Powierzchnia materiału może zmieniać kolor oraz się kruszyć.
Piankę PUR aplikowaną na zewnątrz budynku należy zabezpieczyć odpowiednią powłoką albo inną warstwą ochronną. Izolacja poddasza powinna natomiast zostać osłonięta zabudową, na przykład z płyt gipsowo-kartonowych. O trwałości ocieplenia decyduje także jakość zastosowanego produktu. Pianka o niewłaściwych parametrach może zacząć się kruszyć, odspajać albo przepuszczać wodę. W powstałych szczelinach pojawiają się wówczas mostki termiczne.
Trwałość ocieplenia może obniżyć także mechaniczne uszkodzenie pianki. Przebicie, przecięcie lub oderwanie fragmentu ocieplenia prowadzi do przerwania ciągłości izolacji.
Po ilu latach ocieplenie z pianki PUR będzie wymagać wymiany?
Jeżeli po 20–30 latach pianka PUR nadal przylega do podłoża, nie kruszy się i nie odspaja, to nie ma żadnych podstaw, by usuwać starą termoizolację. Posiadacze wiekowego ocieplenia powinni regularnie kontrolować stan pianki PUR. Trudno jednoznacznie wskazać, kiedy należy wymienić starą termoizolację. Pora na remont nadejdzie dopiero wtedy, gdy kondycja pianki widocznie się pogorszy.
Inwestor powinien rozważyć modernizację ocieplenia także w momencie, gdy stara pianka nie wykazuje oznak starzenia, jednak domownicy zaobserwowali istotny wzrost kosztów ogrzewania budynku. Sygnałem alarmowym będzie także nierównomierna temperatura na poddaszu albo przewiewy. Czasem wystarczy uzupełnić uszkodzony fragment izolacji, a czasem nie obejdzie się bez poważnego remontu.
Na podstawie opublikowanych badań można bezpiecznie założyć, że pianka PUR nie traci swoich właściwości po upływie 30 lat, a wiele wskazuje na to, że omawiany materiał może służyć właścicielom nawet przez pół wieku lub jeszcze dłużej. O żywotności pianki poliuretanowej decyduje przede wszystkim jakość samego produktu oraz sposób jego zabezpieczenia.