20, 30, a może 50? Ile lat wytrzyma ocieplenie ze styropianu?

Decydując się na ocieplenie domu, zakładamy, że nowa warstwa termoizolacji przetrwa kilkadziesiąt lat. Inwestorzy nie mają jednak pewności, czy materiał będzie się nadawał do użytku przez około 20 lat, czy może będzie spełniał swoje funkcje aż przez pół wieku. Ile lat wytrzyma ocieplenie ze styropianu? Odpowiedź może zaskoczyć!
- Czy styropian jest materiałem długowiecznym?
- Co się dzieje z EPS po 30 latach użytkowania?
- Dlaczego styropian traci swoje właściwości?
- Eksperci nie mają wątpliwości – to największe zagrożenie dla styropianowej termoizolacji
Czy styropian jest materiałem długowiecznym?
Styropian od wielu lat jest uważany za najpopularniejszy materiał ociepleniowy w Polsce. Mimo dużej konkurencji wciąż cieszy się większym zaufaniem niż wełna mineralna czy pianka PUR. Inwestorzy chętnie decydują się właśnie na styropian ze względu na korzystny stosunek jakości do ceny.
Sporo dyskusji wzbudza jednak kwestia trwałości takiego ocieplenia. Wszystkie materiały budowlane się zużywają i podobnie jest ze styropianem. Warto jednak zauważyć, że odpowiednio zabezpieczony polistyren ekspandowany nie wykazuje istotnej utraty właściwości termoizolacyjnych wynikającej wyłącznie z naturalnego procesu starzenia.
Charakterystyczna budowa styropianu sprawia, że ten materiał stosunkowo dobrze znosi upływ czasu. Około 98% objętości EPS stanowi powietrze zamknięte w mikroskopijnych komórkach.
Co się dzieje z EPS po 30 latach użytkowania?
Najlepszym sposobem na ocenę trwałości styropianu jest analiza próbek materiału, który przez wiele lat był wykorzystywany do ocieplenia budynku. W ten sposób możemy sprawdzić, czy wraz z upływem czasu właściwości termoizolacyjne tego materiału ulegają pogorszeniu.
Jednym z ciekawszych przykładów takich analiz jest ekspertyza płyt EPS zamontowanych na płaskim dachu budynku BASF w Ludwigshafen. Badania wykonane przez Forschungsinstitut für Wärmeschutz potwierdziły, że po 31 latach użytkowania materiał nie wykazywał oznak skurczu, deformacji ani pogorszenia właściwości termoizolacyjnych.
Deklaracje środowiskowe EPD dla wielu produktów EPS przyjmują okres użytkowania odpowiadający żywotności budynku, jednak o rzeczywistej trwałości materiału decydują przede wszystkim warunki eksploatacji. Nie każda styropianowa izolacja będzie w stanie zatrzymywać ciepło w budynku przez kilkadziesiąt lat. O trwałości termoizolacji decyduje bowiem nie tylko sam materiał, ale również sposób jego wykorzystania.

Dlaczego styropian traci swoje właściwości?
Podczas wyboru styropianu warto zwrócić uwagę przede wszystkim na współczynnik przewodzenia ciepła lambda. Im niższa wartość lambdy, tym lepszym izolatorem jest dany materiał. Eksperci Polskiego Stowarzyszenia Producentów Styropianu zalecają, aby do ocieplania ścian stosować styropian o lambdzie nie wyższej niż 0,040 W/mK.
Największym zagrożeniem dla skuteczności ocieplenia nie jest upływ czasu, lecz błędy popełnione na etapie montażu. Pomiędzy nieodpowiednio ułożonymi płytami EPS mogą pojawiać się szczeliny, które prowadzą do powstawania mostków termicznych. Również promieniowanie UV może wpływać niekorzystnie na trwałość styropianu – dotyczy to w szczególności jego grafitowej odmiany. Na skutek promieniowania UV dochodzi do powierzchniowego utleniania się EPS, co może prowadzić do zmiany koloru płyt oraz zwiększonej kruchości zewnętrznej warstwy materiału.
Na skuteczność izolacji wpływa również wilgoć, chociaż styropian charakteryzuje się niską nasiąkliwością. O trwałości tego materiału mogą decydować także uszkodzenia mechaniczne. Zgniecione, popękane lub rozwarstwione płyty nie stworzą jednolitej warstwy izolacyjnej.
Eksperci nie mają wątpliwości – to największe zagrożenie dla styropianowej termoizolacji
Przedstawiciele branży ociepleniowej twierdzą, że warstwa termoizolacyjna ze styropianu, wykonana zgodnie z oficjalnymi zaleceniami, powinna spełniać swoje funkcje co najmniej przez 25–30 lat. Warunkiem koniecznym jest jednak właściwy projekt, montaż przeprowadzony w odpowiednich warunkach pogodowych oraz regularne przeglądy elewacji. Właściciel powinien zadbać o bieżące naprawy wszelkich pęknięć i miejscowych uszkodzeń budynku.
Czy można bezpiecznie założyć, że ocieplenie ze styropianu nawet po 50 latach będzie zatrzymywać tyle samo ciepła, co w dniu montażu? To możliwe, jednak producenci nie oferują takich gwarancji ze względu na mnogość czynników prowadzących do utraty właściwości EPS. Jedno jest pewne – żaden styropian nie powinien wykazywać oznak starzenia już po 10 czy 20 latach od jego instalacji. Prawdopodobnie również po 30 latach materiał nie zmieni swoich właściwości. Największym zmartwieniem inwestora nie powinien być proces naturalnego starzenia się EPS, lecz błędy wykonawcze, które mogą prowadzić do jego uszkodzenia.