10 000 litrów brzmi jak ogromne szambo. Czteroosobowej rodzinie wystarczy na zaskakująco krótko

Dziesięć tysięcy litrów – tyle nieczystości mieści popularne szambo o pojemności 10 m³. Na pierwszy rzut oka może się wydawać, że tak duży zbiornik nie wymaga częstego opróżniania. Okazuje się jednak, że czteroosobowa rodzina potrafi generować ogromną ilość ścieków. Sprawdziliśmy, jak często należy wywozić szambo i ile to kosztuje.
- Jak często należy opróżniać szambo o pojemności 10 m³?
- Opłata za wywóz nieczystości – ile kosztuje jeden rok opróżniania szamba?
- Oszczędne zużycie wody może wyraźnie obniżyć koszty wywozu nieczystości
- Czy warto zainwestować w większy zbiornik bezodpływowy?
Jak często należy opróżniać szambo o pojemności 10 m³?
Wybierając szambo, łatwo jest ulec wrażeniu, że zbiornik bezodpływowy o pojemności 10 m³ zapewnia ogromny zapas i wymaga rzadkiego opróżniania. Jeden metr sześcienny to 1000 litrów, a więc mówimy o zbiorniku mogącym pomieścić 10 000 litrów nieczystości. Okazuje się jednak, że jest to złudne wrażenie, bo czteroosobowe gospodarstwo domowe może zużywać kilka tysięcy litrów wody miesięcznie.
Według Rocznika Statystycznego Województw 2025 opracowanego przez GUS zużycie wody z wodociągów w miejskich gospodarstwach domowych w 2024 roku wynosiło średnio 36,9 m³ na jednego mieszkańca, czyli około 101 litrów na osobę dziennie. Modelowa czteroosobowa rodzina może zużywać około 404 litrów wody dziennie. Jeśli dom nie ma dostępu do kanalizacji, ścieki będą trafiać do szczelnego zbiornika bezodpływowego.
Okazuje się, że przy takim zużyciu wody szambo o pojemności 10 m³ zapełni się w ciągu niecałych 25 dni. Gospodarze nie powinni dopuścić do całkowitego zapełnienia zbiornika – termin odbioru nieczystości należy zaplanować z odpowiednim wyprzedzeniem, dlatego lepiej założyć, że przy czteroosobowej rodzinie takie szambo należy wywozić mniej więcej co trzy tygodnie. W ciągu roku firma asenizacyjna powinna opróżnić zbiornik aż 15 razy.
Opłata za wywóz nieczystości – ile kosztuje jeden rok opróżniania szamba?
Właściciele szamba muszą płacić za każdy wywóz nieczystości. Nie można jednak podać jednej, uniwersalnej ceny tej usługi. Koszt opróżniania szamba zależy między innymi od odległości od stacji zlewnej, pojemności beczkowozu oraz indywidualnego cennika. Przykładowo w województwie kujawsko-pomorskim znajdziemy zakład, który pobiera 300 zł za opróżnienie zbiornika bezodpływowego o pojemności 10 m³. Przy 15 wywozach w ciągu roku całkowite wydatki wyniosą 4500 zł.
W województwie wielkopolskim działa z kolei przedsiębiorstwo, które za tę samą usługę pobiera aż 864 zł. W takim przypadku roczne wydatki związane z wywozem nieczystości wzrosną do niespełna 13 000 zł. Różnice w kosztach opróżniania szamba są bardzo wyraźne, dlatego przed wyborem firmy asenizacyjnej powinniśmy zapoznać się z ofertą kilku przedsiębiorstw działających w okolicy.

Oszczędne zużycie wody może wyraźnie obniżyć koszty wywozu nieczystości
W opracowaniu przygotowanym przez GUS znajdziemy przeciętne zużycie wody przypadające na jednego członka gospodarstwa domowego, ale rodziny żyjące oszczędnie nie muszą wpisywać się w ten schemat. Mieszkańcy, którzy biorą krótkie prysznice, zakręcają kran podczas mycia zębów albo uruchamiają pralkę i zmywarkę dopiero po całkowitym zapełnieniu, mogą zużywać zdecydowanie mniej wody.
Sprawdźmy zatem, co się stanie, jeśli czteroosobowa rodzina ograniczy zużycie wody do 80 litrów na osobę dziennie. Dobowe zużycie dla czteroosobowego gospodarstwa wyniesie 320 l, czyli 0,32 m³ wody. Zbiornik bezodpływowy o pojemności 10 m³ powinien zapełnić się po około 31 dniach, a liczba opróżnień szamba spadnie do 12 w ciągu roku. Zgodnie z naszymi przykładowymi cennikami roczny koszt wywozu nieczystości mógłby wynosić od 3600 do około 10 300 zł rocznie. Oszczędzanie wody w domu ze zbiornikiem bezodpływowym może przynieść podwójną korzyść – nie dość, że rachunki za wodę są niższe, to mieszkańcy mogą rzadziej opróżniać szambo.
Jeszcze większą różnicę w wydatkach zauważymy przy bardzo oszczędnym zużyciu wody wynoszącym 60 l dziennie na mieszkańca. Cztery osoby generują wtedy około 240 l ścieków na dobę. Zapełnienie zbiornika o pojemności 10 m³ powinno zająć rodzinie około 42 dni, co oznacza dziewięciokrotne opróżnianie szamba w ciągu roku i koszty rzędu 2700–7800 zł.
Czy warto zainwestować w większy zbiornik bezodpływowy?
Jeśli typowa czteroosobowa rodzina potrzebuje tylko trzech tygodni na zapełnienie szamba, to być może warto rozważyć zakup większego zbiornika? Przy zużyciu wynoszącym 404 l wody dziennie zbiornik o pojemności 12 m³ powinien zapełnić się w ciągu około 30 dni. Szambo o pojemności 15 m³ będzie wymagać czyszczenia po około 37 dniach, a przy 18 m³ wóz asenizacyjny powinien przyjeżdżać co około 44–45 dni.
Większy zbiornik asenizacyjny nie ograniczy produkcji ścieków, ale z pewnością wpłynie na wygodę domowników, bo nie będą musieli tak często korzystać z usług firmy asenizacyjnej. Pamiętajmy jednak o tym, że większa pojemność szamba obniża częstotliwość jego opróżniania, ale nie zawsze oznacza niższe koszty. Jeśli przedsiębiorstwo oblicza cenę usługi w oparciu o ilość odbieranych m³ nieczystości, to jednorazowa opłata będzie proporcjonalnie większa. Jeżeli jednak przy ustalaniu ceny bierze się pod uwagę również koszt dojazdu, to wariant z większym szambem może okazać się bardziej opłacalny.
Wybierając pojemność szamba, musimy pamiętać o obowiązujących przepisach. Warunki techniczne rozróżniają zbiorniki o pojemności do 10 m³ oraz większe niż 10 m³. W zabudowie jednorodzinnej dla zbiorników do 10 m³ pokrywy i wyloty wentylacji powinny znajdować się co najmniej 5 m od okien i drzwi zewnętrznych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz 2 m od granicy sąsiedniej działki, drogi lub ciągu pieszego. Dla zbiorników powyżej 10 m³ przepisy są bardziej restrykcyjne.