Myślał, że wybudował oczyszczalnię zgodnie z prawem. Urząd szybko wyprowadził go z błędu

Założenie przydomowej oczyszczalni to dobry pomysł, jeżeli nie mamy dostępu do miejskiej sieci kanalizacyjnej. Jednak budowa oczyszczalni wymaga spełnienia pewnych warunków formalnych. Między innymi trzeba ją zalegalizować w kilku etapach. Czy brak zgłoszenia grozi karą? Wyjaśniamy.
- Zgłoszenie oczyszczalni – co mówią przepisy?
- Pozwolenie a zgłoszenie
- Gdzie złożyć zgłoszenie?
- Kara za niezgłoszenie przydomowej oczyszczalni ścieków
- Legalizacja przydomowej oczyszczalni krok po kroku
Zgłoszenie oczyszczalni – co mówią przepisy?
Oczyszczalnia ścieków to ekologiczny sposób zagospodarowania nieczystości tam, gdzie nie ma możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej. Choć jej budowa wiąże się z większymi nakładami niż montaż szamba, w dłuższej perspektywie rozwiązanie to jest bardziej przyjazne dla środowiska i często tańsze w eksploatacji.
Jeśli planujesz budowę przydomowej oczyszczalni ścieków, musisz dopełnić odpowiednich formalności. W większości przypadków oczyszczalnie o przepustowości do 7,5 m3 na dobę wymagają zgłoszenia robót budowlanych, natomiast większe instalacje wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. W niektórych sytuacjach konieczne może być również zgłoszenie wodnoprawne lub pozwolenie wodnoprawne, zwłaszcza gdy sposób odprowadzania ścieków wykracza poza zwykłe korzystanie z wód.
Po zakończeniu budowy właściciel może być również zobowiązany do zgłoszenia rozpoczęcia eksploatacji instalacji zgodnie z obowiązującymi przepisami. Warto wcześniej sprawdzić wymagania właściwego urzędu gminy oraz Wód Polskich, ponieważ zakres formalności zależy od parametrów oczyszczalni i sposobu odprowadzania ścieków.
Pozwolenie a zgłoszenie
Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków o przepustowości do 7,5 m3 na dobę zazwyczaj wymaga zgłoszenia robót budowlanych. Jeśli właściwy organ nie wniesie sprzeciwu w ustawowym terminie, inwestor może rozpocząć prace. Większe instalacje wymagają już uzyskania pozwolenia na budowę.
Niezależnie od formalności budowlanych należy sprawdzić, czy inwestycja nie podlega również przepisom Prawa wodnego. W zależności od przepustowości oczyszczalni oraz sposobu odprowadzania oczyszczonych ścieków konieczne może być zgłoszenie wodnoprawne lub uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.
Przy przygotowywaniu dokumentacji warto pamiętać o zachowaniu wymaganych odległości oczyszczalni, osadnika oraz elementów rozsączających od studni, granic działki, budynków i innych obiektów. Szczegółowe wymagania określają przepisy techniczno-budowlane.
Najprostsza procedura dotyczy oczyszczalni odprowadzających oczyszczone ścieki do gruntu na własnej działce. Jeżeli jednak ścieki mają być odprowadzane poza teren nieruchomości lub do wód powierzchniowych, konieczne mogą być dodatkowe uzgodnienia i decyzje wynikające z przepisów Prawa wodnego.
Gdzie złożyć zgłoszenie?
Nie ma jednego urzędu odpowiedzialnego za wszystkie formalności związane z przydomową oczyszczalnią ścieków. Zakres obowiązków poszczególnych instytucji zależy od rodzaju inwestycji, przepustowości oczyszczalni oraz sposobu odprowadzania oczyszczonych ścieków.
W sprawach wynikających z przepisów Prawa wodnego właściwym organem jest Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie. Zgłoszenie robót budowlanych lub wniosek o pozwolenie na budowę składa się natomiast do starosty albo prezydenta miasta na prawach powiatu. W niektórych przypadkach konieczne jest również zgłoszenie rozpoczęcia eksploatacji instalacji do właściwego organu gminy.
Przydomowa oczyszczalnia ścieków jest rozwiązaniem przyjaznym dla środowiska, jednak musi spełniać wymagania określone w przepisach. Szczególną uwagę zwraca się na inwestycje zlokalizowane na terenach zalewowych, w pobliżu ujęć wody lub na obszarach objętych ochroną przyrody. W takich przypadkach mogą być wymagane dodatkowe uzgodnienia lub ograniczenia dotyczące sposobu odprowadzania oczyszczonych ścieków.
Kara za niezgłoszenie przydomowej oczyszczalni ścieków
Brak dopełnienia obowiązków związanych ze zgłoszeniem lub legalizacją przydomowej oczyszczalni ścieków może prowadzić do konsekwencji administracyjnych i finansowych. Wysokość ewentualnych sankcji zależy od rodzaju naruszenia oraz przepisów, które zostały naruszone.
Najmniej problemów mają osoby, które budują oczyszczalnię równocześnie z domem i od początku dopełniają wszystkich formalności. Trudności pojawiają się najczęściej wtedy, gdy oczyszczalnia została wybudowana bez wymaganego zgłoszenia lub gdy właściciel nie zgłosił rozpoczęcia jej eksploatacji, mimo takiego obowiązku.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości właściwy organ może wezwać właściciela do uzupełnienia dokumentacji lub usunięcia naruszeń. Jeżeli obowiązki nie zostaną wykonane, sprawa może zakończyć się postępowaniem administracyjnym albo postępowaniem w sprawie o wykroczenie. W zależności od okoliczności mogą zostać nałożone kary finansowe przewidziane w obowiązujących przepisach.
Aby uniknąć problemów, najlepiej jeszcze przed rozpoczęciem budowy sprawdzić wymagania w starostwie, urzędzie miasta lub gminy oraz – jeśli jest to konieczne – w Państwowym Gospodarstwie Wodnym Wody Polskie. Dopełnienie formalności na etapie planowania inwestycji jest zdecydowanie prostsze niż późniejsza legalizacja wykonanej już instalacji.

Legalizacja przydomowej oczyszczalni krok po kroku
Wiemy już czy trzeba zgłaszać przydomową oczyszczalnię ścieków i jak to zrobić. Powtórzmy jeszcze raz jaka jest procedura i szczegóły poszczególnych etapów formalności.
Zgłoszenie lub pozwolenie wodnoprawne do lokalnej jednostki PGWP
Zgłoszenie budowy do Starostwa Powiatowego lub Urzędu Miasta (na prawach powiatu).
Do tego będziemy potrzebować oświadczenia o prawie do dysponowania działką na cele budowlane, rysunków i danych na temat rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót. Konieczne jest też podanie daty rozpoczęcia prac. Druczki dotyczące oświadczenia o prawie do dysponowania i zgłoszenia są dostępne zwykle na stronie internetowej urzędu. Zgłoszenie budowy musi być złożone co najmniej 21 dni przed jej rozpoczęciem.
Zgłoszenie rozpoczęcia użytkowania składamy do gminy lub do miasta. Tutaj przyda się mapka z naniesionym rozmieszczeniem instalacji, opis techniczny instalacji i certyfikat. Od ostatniego zgłoszenia do uruchomienia czekamy 30 dni.
Warto dodać, że milcząca zgoda urzędu po zgłoszeniu obowiązuje przez dwa lata od planowanego terminu rozpoczęcia prac. Nie da się uzyskać pozwolenia „na zapas”.
Jeżeli nie mamy akurat aktualnej mapki projektowej, to trzeba się po nią udać do starostwa. Urząd udostępnia mapki opiniodawcze za opłatą.
Formalności związane z zalegalizowaniem oczyszczalni mogą się wydawać zawiłe, ale warto pamiętać o wszystkich etapach. Dzięki temu z dużym prawdopodobieństwem unikniemy dodatkowych nieprzyjemności w urzędach. Jeżeli działka spełnia warunki i a my mamy wszystkie potrzebne dokumenty, to cała procedura powinna pójść szybko i sprawnie.
Źródła:
- Jak zalegalizować przydomową oczyszczalnię ścieków, https://bio-set.pl/jak-zalegalizowac-przydomowa-oczyszczalnie-sciekow/, dostęp 09.02.2024
- Zenon Świgoń, Zgłoszenia budowy i eksploatacji oczyszczalni przydomowej, https://sozosfera.pl/scieki/zgloszenia-budowy-i-eksploatacji-oczyszczalni-przydomowej/, dostęp 09.02.2024
- Brak zgłoszenia instalacji https://eko-akademia.pl/2013/05/brak-zgloszenia-instalacji/, dostęp 09.02.2024
- Agnieszka Zygmunt, Zgłoszenie budowy oczyszczalni: krok po kroku, https://budownictwob2b.pl/instalacje/baza-wiedzy/woda-i-kanalizacja/7814-zgloszenie-budowy-oczyszczalni-krok-po-kroku, dostęp 09.02.2024