W jednym pokoju roleta była opuszczona, w drugim nie. Temperatura szybko się rozjechała
Czy opuszczanie rolet zewnętrznych podczas upału rzeczywiście pozwala na obniżenie temperatury w mieszkaniu? Wyniki kilku niezależnych badań naukowych nie pozostawiają żadnych wątpliwości. Zobacz, kiedy warto korzystać z zewnętrznych przesłon i sprawdź, jakich efektów możesz się spodziewać.
- Dwa podobne pomieszczenia i zupełnie inne temperatury
- Czy rolety zewnętrzne ułatwiają chłodzenie wnętrz? Polscy naukowcy to sprawdzili
- Dlaczego roleta zewnętrzna działa lepiej niż zasłona w mieszkaniu?
- Dobre rolety ograniczają czas pracy klimatyzacji
Dwa podobne pomieszczenia i zupełnie inne temperatury
Najprostszym sposobem na sprawdzenie, czy rolety zewnętrzne rzeczywiście chronią przed przegrzewaniem pomieszczeń, jest wykonanie równoczesnego pomiaru temperatury w dwóch podobnych pokojach. Taki eksperyment przeprowadzono w budynku mieszkalnym w Kragujevacu w Serbii. Do badania wykorzystano dwa sąsiadujące ze sobą pokoje usytuowane przy wschodniej ścianie obiektu.
W pomieszczeniu testowym roleta zewnętrzna była opuszczona, natomiast w pokoju kontrolnym pozostawała podniesiona. Pomiary temperatury przeprowadzono m.in. przez cały sierpień 2023 roku. Wyniki były jednoznaczne: w analizowanym okresie temperatura w pomieszczeniu z opuszczoną roletą była średnio o 3,57°C niższa niż w pokoju kontrolnym.
Podobne wnioski płyną z badań przeprowadzonych wcześniej na University of Brighton. Tam również wykorzystano dwa pomieszczenia – testowe, chronione zewnętrzną roletą oraz kontrolne, które nie miało zabezpieczenia przed słońcem. Pomiary były wykonywane w czasie rzeczywistym latem 2011 roku. Temperatura w pomieszczeniu kontrolnym mieściła się w zakresie około 20–24,9°C, natomiast w pokoju osłoniętym roletą było to około 18,6–22,5°C. Średnia różnica temperatur w ciągu dnia sięgała 1,8°C, a maksymalnie wyniosła 3,6°C. Co więcej, wahania temperatury w pomieszczeniu zabezpieczonym roletą były o około 3,2°C mniejsze.
Czy rolety zewnętrzne ułatwiają chłodzenie wnętrz? Polscy naukowcy to sprawdzili
Wpływ zewnętrznych osłon na temperaturę panującą w pomieszczeniu analizowano również w Polsce. Naukowcy z Politechniki Poznańskiej przeprowadzili eksperyment w dwóch komorach odpowiadających pokojom w mieszkaniu. Jedna z komór pełniła funkcję pomieszczenia kontrolnego i nie miała żadnej osłony okiennej. W drugiej kolejno badano różne rozwiązania ograniczające dopływ promieniowania słonecznego, w tym całkowicie opuszczoną roletę zewnętrzną, roletę opuszczoną do połowy, roletę wewnętrzną oraz zewnętrzny okap.
Przy całkowicie opuszczonej rolecie zewnętrznej temperatura operacyjna pomieszczenia utrzymywała się na poziomie około 27°C, a jej wahania wynosiły zaledwie około ±1°C. W zbiorczym porównaniu dla okresów wysokiego obciążenia cieplnego pełne opuszczenie zewnętrznej rolety dawało średnio temperaturę o 1,4°C niższą w stosunku do pomieszczenia bez osłony.
Co ciekawe, niewiele mniejszą różnicę uzyskano po opuszczeniu rolety zewnętrznej tylko do połowy. W takim wariancie temperatura była średnio o 1,3°C niższa względem wartości bazowej. Przy rolecie zewnętrznej opuszczonej do połowy temperatura w najbardziej nasłonecznionej strefie przy przeszkleniu była aż o 7,5°C niższa niż w pomieszczeniu bez osłony.
Dlaczego roleta zewnętrzna działa lepiej niż zasłona w mieszkaniu?
Podczas upalnego dnia energia słoneczna dostaje się do mieszkania przede wszystkim przez okna. Promienie docierające do szyb nagrzewają wnętrze, ściany, podłogi oraz znajdujące się w nim wyposażenie. Rolety zewnętrzne sprawiają, że nagrzewanie przeszkleń jest ograniczone. Osłona jest bowiem zainstalowana przed szybą, więc zatrzymuje promienie zdecydowanie wcześniej. Między szybą a opuszczoną osłoną powstaje dodatkowa przestrzeń powietrzna utrudniająca przepływ ciepła.
Rolety czy zasłony montowane po wewnętrznej stronie okna nie zatrzymują promieni słonecznych równie skutecznie co osłony zewnętrzne. W takim przypadku najwyższa temperatura będzie utrzymywać się przy samym oknie. Szczególnej ochrony podczas upałów wymagają przeszklenia po stronie południowej i zachodniej. Znaczenie ma nie tylko sam fakt używania rolet, ale też moment ich opuszczenia – pomieszczenie trzeba odciąć od źródła wysokiej temperatury jeszcze zanim zdąży się nagrzać.
Dobre rolety ograniczają czas pracy klimatyzacji
Średnia różnica temperatury rzędu 1–3,5°C może wydawać się niewielka, dopóki nie porównamy jej z warunkami panującymi w pomieszczeniu podczas największych upałów. Eksperyment z Kragujevaca wykazał średnią różnicę temperatur na poziomie 3,57°C przez cały sierpień, a w Brighton maksymalna różnica pomiędzy pomieszczeniami dochodziła do 3,6°C. W obu przypadkach zewnętrzna osłona ograniczała również wahania i szczytowe wartości temperatury, co ma kluczowe znaczenie dla komfortu mieszkańców. Pomieszczenie, które mniej się nagrzewa, nie potrzebuje intensywnego chłodzenia, a to ogranicza konieczność korzystania z klimatyzacji.
Mniejsze nasłonecznienie przynosi też dodatkowe korzyści. Ograniczenie promieniowania UV może spowalniać blaknięcie ścian, dywanów, obrazów czy obić mebli. Oczywiście rolety zewnętrzne nie zastąpią klimatyzacji i nie sprawią, że nagle w naszym mieszkaniu zacznie panować przyjemny chłód. Okazuje się jednak, że odpowiednio zabezpieczone pomieszczenie będzie nagrzewać się zdecydowanie wolniej, co może zwiększyć komfort termiczny mieszkańców na przykład w trakcie fali upałów.