Ministerstwo Sprawiedliwości ujawniło dane o sprzedaży nieruchomości. Są zaskoczenia
Na dane GUS dotyczące obrotu nieruchomościami musimy czekać aż do lata (wstępne informacje) lub jesieni następnego roku (informacje ostateczne). Warto jednak wiedzieć, że dużo wcześniej dostępne są statystyki publikowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Wspomniany resort co roku podaje bowiem liczbę aktów notarialnych - w tym również tych dotyczących sprzedaży nieruchomości. Takie informacje są szczególnie użyteczne w przypadku działek, bo obrót gruntami wydaje się segmentem rynku nieruchomości z najmniejszą liczbą dostępnych danych. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili zatem zaprezentować statystyki o liczbie „działkowych” transakcji dotyczące nie tylko 2025 roku, ale również poprzednich lat.
- Samorządy oraz państwo warto doliczać do wyników
- Ile umów podpisało państwo, a ile sektor prywatny?
- Rekordy były dobrze widoczne, ale pięć lat temu
- Bez rekordu także w przypadku działek rolnych?
Samorządy oraz państwo warto doliczać do wyników
Jeszcze przed omówieniem najnowszych statystyk Ministerstwa Sprawiedliwości, należy zwrócić uwagę, że wspomniany resort podaje dane o liczbie transakcji z uwzględnieniem sprzedaży dokonywanej przez Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego (JST) oraz wszystkie pozostałe podmioty (np. osoby prywatne i spółki).
Informacje widoczne na poniższym wykresie obejmują wszystkich sprzedawców działek niezabudowanych i rolnych (to odrębne kategorie). Dane resortu sprawiedliwości potwierdzają, że nieruchomości gruntowe należące wcześniej do Skarbu Państwa lub samorządu są niedużym, lecz godnym odnotowania elementem rynkowego obrotu. Analiza nie obejmuje natomiast działek zabudowanych - w tym używanymi domami.
Ile umów podpisało państwo, a ile sektor prywatny?
W przypadku 2025 roku, warto zaprezentować szczegółowe dane dotyczące skali sprzedaży działek przez samorządy, Skarb Państwa i pozostałe podmioty. Statystyki mówią, że od stycznia do grudnia minionego roku podpisano następującą liczbę aktów notarialnych, które dokumentowały sprzedaż działek:
- 12 442 akty notarialne dotyczące sprzedaży działki niezabudowanej przez Skarb Państwa lub JST
- 4606 aktów notarialnych dotyczących sprzedaży działki rolnej przez Skarb Państwa lub JST
- 114 223 akty notarialne dotyczące sprzedaży działki niezabudowanej przez podmioty inne niż Skarb Państwa i JST (np. osoby prywatne oraz spółki)
- 61 078 aktów notarialnych dotyczących sprzedaży działki rolnej przez podmioty inne niż Skarb Państwa i JST (np. osoby prywatne oraz spółki)
Innymi słowy, w 2025 roku podpisano łącznie 126 665 aktów notarialnych, które dokumentowały sprzedaż działek niezabudowanych (m.in. działek budowlanych). Jeżeli chodzi o działki rolne, to analogiczny wynik z minionego roku, po uwzględnieniu wszystkich sprzedających oscylował na poziomie prawie 65 700 aktów notarialnych.
Eksperci RynekPierwotny.pl zwracają uwagę, że sytuacja dotycząca gruntów rolnych jest jednak specyficzna, bo działki sprzedane przez Skarb Państwa i samorządy często cechują się większym areałem niż w przypadku pozostałych transakcji. Niestety, na razie nie dysponujemy jeszcze ogólnopolskimi informacjami o powierzchni gruntów będących w 2025 roku przedmiotem sprzedaży.
Rekordy były dobrze widoczne, ale pięć lat temu
Po omówieniu zeszłorocznych statystyk, na pewno warto przyjrzeć się zmianom liczby „działkowych” aktów notarialnych w latach 2013 - 2025. To dobry do analizy przedział czasowy, ponieważ sięga jeszcze dekoniunktury gospodarczej z 2013 r. Wtedy sprzedało się prawie dwukrotnie mniej działek niezabudowanych niż w zeszłym roku i jednocześnie niemal trzy razy mniej względem rekordu z 2021 r.
Jak mówią eksperci portalu RynekPierwotny.pl, pandemiczny rekord sprzed pięciu lat zasługuje na uwagę, a jego pobicie będzie bardzo trudne. Co zatem spowodowało tak duże zainteresowanie działkami niezabudowanymi w 2021 roku? Na pewno znaczenie miał boom na rynku deweloperskim, który przerwały później wzrosty stóp procentowych. W 2021 r. widoczne było również bardzo duże zainteresowanie budową domu jednorodzinnego lub domku letniskowego (będące po części efektem pandemii).
W kontekście zainteresowania budową prywatnych domów, przypomnijmy bardzo ważną statystykę. Mianowicie, w 2021 r. inwestorzy indywidualni uzyskali pozwolenia lub dokonali zgłoszenia na 115 858 domów jednorodzinnych. Ubiegłoroczny wynik to 81 009. Widzimy zatem wzrost względem 2023 r. (67 319) oraz 2024 r. (73 787), choć nie udało się jeszcze przebić 2022 r. (83 377).
Bez rekordu także w przypadku działek rolnych?
Nie zapominajmy, że poniższy wykres prezentuje również informacje dotyczące liczby umów sprzedaży działek rolnych. Jak widać, pod tym względem ubiegłoroczny wynik też był mniejszy niż ten z 2021 roku - nie wspominając już o statystykach dotyczących lat 2013 - 2015. Niestety, na dane o areale działek rolnych, które zmieniły właściciela w zeszłym roku trzeba będzie jeszcze poczekać.