Polacy wydają fortunę na kostkę brukową. Anglicy mają znacznie prostszy sposób

Betonowe płyty i kostka brukowa to częsty widok w polskich ogrodach. Tymczasem ścieżki nie muszą tworzyć jednolitej, szczelnej powierzchni. W brytyjskich ogrodach można znaleźć rozwiązania, które lepiej komponują się z roślinnością, pozwalają wodzie wsiąkać w ziemię i nadają przestrzeni bardziej naturalny charakter. Niektóre z nich można wykonać bez kosztownego remontu całego podwórka.
- Ścieżka nie musi być betonową wstęgą
- Żwir, kamień i cegła zamiast jednolitej nawierzchni
- Rośliny między płytami
Ścieżka nie musi być betonową wstęgą
W wielu ogrodach nawierzchnia pełni przede wszystkim funkcję praktyczną. Ma umożliwiać wygodne przejście od furtki do domu, połączenie tarasu z altaną albo dojście do warzywnika. Z tego powodu inwestorzy często wybierają kostkę brukową, betonowe płyty lub gotowe elementy chodnikowe. Powstaje równa, trwała powierzchnia, która dobrze sprawdza się podczas codziennego użytkowania. Nie zawsze jednak jest to najlepsze rozwiązanie dla całego ogrodu.
Brytyjskie podejście do projektowania przestrzeni przydomowej częściej uwzględnia potrzebę zachowania przepuszczalności podłoża. Królewskie Towarzystwo Ogrodnicze (RHS) zachęca do ograniczania szczelnych nawierzchni i wykorzystywania materiałów, przez które deszczówka może przenikać do gruntu. Ma to znaczenie zwłaszcza podczas intensywnych opadów, kiedy woda spływająca z utwardzonych powierzchni obciąża kanalizację i może przyczyniać się do lokalnych podtopień.
Nie oznacza to, że trzeba całkowicie zrezygnować z utwardzonych ścieżek. Wystarczy inaczej zaplanować ich konstrukcję i wybrać materiały, które nie odcinają całkowicie gruntu od wody. Przy okazji można uzyskać efekt znacznie bardziej naturalny niż w przypadku szerokiego pasa betonowych płyt.
Żwir, kamień i cegła zamiast jednolitej nawierzchni
Jednym z najprostszych rozwiązań jest ścieżka żwirowa. Jej wygląd można dopasować do charakteru ogrodu, ponieważ kruszywo występuje w różnych kolorach i frakcjach. Jasny żwir dobrze komponuje się z roślinnością śródziemnomorską, natomiast ciemniejsze kruszywo pasuje do nowoczesnych aranżacji. Taka nawierzchnia przepuszcza wodę, a jej wykonanie nie wymaga stosowania dużych betonowych elementów.
Ważne jest jednak odpowiednie przygotowanie podłoża. Samo wysypanie kamyków na ziemię nie wystarczy, ponieważ żwir może się przemieszczać, mieszać z gruntem i stopniowo znikać w podłożu. Przydatne są obrzeża oraz właściwie dobrana podbudowa. Na stromych odcinkach ogrodu luźne kruszywo może być mniej wygodne, dlatego lepiej sprawdza się na stosunkowo równym terenie.
Inną możliwością są pojedyncze płyty kamienne lub betonowe układane z przerwami. Zamiast budować szeroki chodnik, rozmieszcza się je w taki sposób, aby pomiędzy elementami pozostały pasy ziemi. Można obsadzić je niskimi roślinami, na przykład macierzanką, rozchodnikami lub karmnikiem ościstym. Dzięki temu ścieżka staje się częścią rabaty, a nie osobnym, odcinającym się od niej elementem.
Ciekawy efekt dają również stare cegły i nieregularne kamienie. Można z nich układać kręte przejścia, które pasują do ogrodów wiejskich, naturalistycznych i inspirowanych angielskimi ogrodami przydomowymi. Trzeba jednak pamiętać, że o przepuszczalności takiej nawierzchni decyduje nie tylko materiał, lecz także sposób jego ułożenia. Szczelnie wypełnione zaprawą cegły nie będą przepuszczać wody tak jak luźno ułożone elementy z odpowiednio przygotowanymi przerwami.

Rośliny między płytami
Jednym z najbardziej dekoracyjnych pomysłów jest pozostawianie miejsca na rośliny pomiędzy elementami nawierzchni. Nie chodzi wyłącznie o przypadkowe chwasty wyrastające w szczelinach. Odpowiednio dobrane gatunki mogą stworzyć zielone wypełnienie ścieżki i sprawić, że nawet zwykłe płyty będą wyglądały znacznie ciekawiej.
Do takich nasadzeń nadają się między innymi niskie odmiany macierzanki, które tworzą zwarte kobierce i wydzielają przyjemny zapach po roztarciu. Można wykorzystać również rozchodniki, dobrze znoszące okresowe przesuszenie, oraz karmnik ościsty, przypominający drobny mech. Dobór roślin zależy jednak od miejsca. W szczelinach intensywnie użytkowanej ścieżki lepiej sprawdzą się gatunki odporne na deptanie, natomiast delikatniejsze nasadzenia warto umieścić między płytami przeznaczonymi do okazjonalnego przechodzenia.
Przepuszczalna nawierzchnia ma również praktyczne znaczenie podczas deszczu. Woda może przedostawać się przez żwir, odpowiednio zaprojektowane szczeliny lub specjalne kostki przepuszczalne i trafiać do warstw podbudowy, a następnie do gruntu. W ten sposób ogranicza się ilość deszczówki spływającej bezpośrednio do kanalizacji.