Ten nawóz po lipcu bardziej szkodzi niż pomaga. Drzewa zapłacą za to zimą

Drzewa i krzewy tworzą kręgosłup każdego ogrodu. Ich zdrowie i witalność zależą w znacznym stopniu od prawidłowego odżywiania. Aby rośliny rosły i rozwijały się, potrzebują wystarczającej ilości azotu. Ponieważ przez wiele lat stoją w tym samym miejscu, pobierają ciągle składniki odżywcze z ograniczonej objętości gleby. Ważne jest podawanie odpowiedniego nawozu we właściwym czasie. Błędy w nawożeniu mogą odbić się na rozwoju oraz odporności na mróz drzew i krzewów ogrodowych.
- Skład nawozów do drzew i krzewów
- Specjalne wymagania różnych rodzajów roślin
- Dlaczego tak ważne jest „ostatnie nawożenie” latem?
- Dlaczego rośliny potrzebują azotu?
Skład nawozów do drzew i krzewów
Bez odpowiedniego nawożenia mogą wystąpić objawy niedoboru składników mineralnych, polegające na żółknięciu liści, słabym wzroście albo zwiększonej podatności na choroby i szkodniki. Zasilając ogrodowe drzewa i krzewy, trzeba zwrócić uwagę na:
- właściwą proporcję N(azot) – P(fosfor) – K(potas),
- znaczenie pierwiastków śladowych,
- rozważenie zalet i wad nawozów organicznych i mineralnych,
- specjalne nawozy do specjalnych wymagań.
Trzy najważniejsze składniki odżywcze roślin, to:
- azot (N) – wspomaga tworzenie iści i wzrost,
- fosfor (P) – ważny dla rozwoju korzeni i kwiatów,
- potas (K) – wzmacnia rośliny i poprawia jakość owoców.
Optymalna proporcja głównych składników zmienia się w zależności od rodzaju roślin i pory roku. Poza nimi niezbędne też są tak zwane pierwiastki śladowe, których rola jest często niedoceniana. Należy do nich żelazo, mangan albo magnez. Potrzebne są wprawdzie tylko w niewielkich ilościach, jednak odgrywają ważną rolę w wielu procesach przemiany materii.
Specjalne wymagania różnych rodzajów roślin
- Drzewa i krzewy liściaste
Jeśli chodzi o potrzeby żywieniowe, drzewa i krzewy liściaste są prawdziwymi indywidualistami. Wiosną tęsknią za wyważonym nawozem NPK, aby móc pomyślnie wystartować w nowy sezon. Gatunki szybko rosnące jak brzozy i wierzby są prawdziwymi pożeraczami azotu. Szczypta magnezu może sprawić cuda – czyni zieleń liści bardziej intensywną i nakręca fotosyntezę. Przy nawożeniu trzeba być hojnym i uwzględniać całą strefę korzeniową, która częsta sięga daleko poza strefę korony.
- Drzewa i krzewy iglaste
Iglaki to grupa ekscentryków pośród drzew i krzewów ogrodowych. Preferują zwykle gleby kwaśne i mają całkiem specjalne upodobania co do składu składników odżywczych. W porównaniu ze swoimi zrzucającymi liście kuzynami są raczej azotowymi ascetami, natomiast zagorzałymi miłośnikami potasu i magnezu. Przemawia do nich natomiast specjalny nawóz do iglaków o proporcji NPK jak 7-5-10. Wartość pH powinna wynosić od 4,5 do 6,0, a wszystko po to, aby nie miały problemów z wchłanianiem żelaza, co może prowadzić do nieestetycznej chlorozy. Sprawdza się główne nawożenie wiosną i mała poprawka późnym latem.
- Drzewa owocowe i krzewy jagodowe
Drzewa i krzewy owocowe są z kolei ogrodową grupą koneserów. Zachwycają się potasem i fosforem, co pomaga im w efektownym tworzeniu owoców. Szczęście daje im nawóz NPK w proporcji 5-8-10. Cieszą się z magnezu i pierwiastków śladowych jak bor i cynk, które są dla nich przysłowiową wisienką na torcie. Przy nawożeniu zleca się dwie porcje – jedną główną wiosną przed rozwojem pędów i drugą w formie deseru po zbiorach. Krzewy jagodowe jak maliny i jeżyny chętnie posmakują jesienią dodatkowej porcji kompostu – prawdziwego zabiegu SPA dla gleby.
- Różaneczniki i inne rośliny bagienne
Rododendrony, azalie, borówki i całe towarzystwo z torfowisk to prawdziwe księżniczki na ziarnku grochu, jeśli chodzi o podłoże. Domagają się mocno kwaśnego substratu o wartości pH między 4,0 i 5,5. Szczęście daje im specjalny nawóz do różaneczników o proporcji NPK jak 4-5-6 z ekstra porcją żelaza. Nawożenie trzeba wykonywać z wyczuciem, ponieważ te gwiazdy nerwowo reagują na przedawkowanie. Nawóz trzeba dokładnie odmierzać i delikatnie mieszać z glebą. Warstwa ściółki z gałęzi iglastych działa jak narzuta, która w glebie pięknie trzyma wilgoć i kwaśny odczyn.
Dlaczego tak ważne jest „ostatnie nawożenie” latem?
Kiedy lato chyli się ku końcowi, przyroda musi zacząć przygotowania do zimy. Pędy roślin krzewiastych i drzewiastych muszą zdrewnieć, aby przetrwać zimowe miesiące. Zdrewnienie oznacza, że roślina umacnia swoje pędy i nastawia się na niskie temperatury. Jeśli ktoś prowadzi zasilanie zbyt długo, rośliny tworzą wciąż nowe pędy, zamiast doprowadzać do drewnienia już rozwiniętych. Skutek jest taki, że pozostają one miękkie i podatne na przemarzanie. Dlatego koniec lipca do połowy sierpnia jest dobrym okresem, aby byliny, krzewy i drzewa jeszcze raz zasilić nawozami.
Jeśli chodzi o nawożenie azotowe, termin ostatniego zasilania w sezonie sięga co najwyżej początku lipca. Powód jest jasny: azot pobudza rośliny do rozwoju liści nowych pędów, co jest niezwykle korzystne wiosną, ale może być bardzo szkodliwe przed końcem sezonu wegetacyjnego.

Dlaczego rośliny potrzebują azotu?
Zdrowe odżywianie jest dla roślin równie ważne, jak dla ludzi – zdrowi i żywotni tak łatwo nie zachorują. Azot jest dla roślin żywotnie potrzebny i można powiedzieć, że jest motorem wzrostu. Odgrywa kluczową rolę w procesie fotosyntezy, odpowiada za wzrost roślin i jest ważnym budulcem enzymów i DNA. Niedobór azotu szybko prowadzi do bladozielonych liści i wyraźnie słabszego wzrostu.
Ponieważ azot w roślinach jest mobilny, jego brak zaznacza się najpierw na dolnych liściach. Roślina ściąga zapasy azotu dla młodych liści i kwiatów w fazie wzrostu, rezygnując z konieczności z utrzymywania starszych. Nadmiar azotu prowadzi do ciemnozielonych, prawie niebieskawych liści i przede wszystkim obciąża glebę. Niewchłaniany przez rośliny nadmiar azotu jest wypłukiwany.
Ogród w sposób ciągły traci składniki pokarmowe – skoszona trawa wędruje na kompostownik, owoce i warzywa lądują na stole, i tylko regularne nawożenie uzupełnia w glebie zapasy potrzebnych minerałów. W przypadku nawożenia drzew i krzewów decydującą rolę w optymalnym zaopatrzeniu w pokarm odgrywa pora nawożenia. Dobrze pomyślane zasilanie wspiera rośliny, pomaga im przetrwać sytuacje stresowe i zdrowo rosnąć.
Obok głównego nawożenia wiosennego należy dostosować zabieg do specyficznych faz wzrostu roślin. Młode drzewa i krzewy mają zwykle wyższe potrzeby pokarmowe i chętnie korzystają z lekkiej, dodatkowej dawki nawozu latem. Drzewa owocowe potrzebują więcej składników pokarmowych w fazie tworzenia owoców. Nawożenie jesienne przygotowuje rośliny do zimy wzmacnia ich odporność na mróz. Powinno być wykonane 6-8 tygodni przed pierwszym mrozem.
