Wydał na gruntową pompę ciepła ponad 100 tys. zł. Teraz policzył, czy się opłacało

Coraz więcej osób decyduje się na zakup gruntowej pompy ciepła jako ekologicznego i oszczędnego sposobu ogrzewania domu. Mimo że koszt zakupu i instalacji może być zaskakująco wysoki, warto rozważyć, kiedy inwestycja zacznie się opłacać. W naszym artykule przyglądamy się kosztom, zaletom i możliwym trudnościom związanym z tą technologią — sprawdź, czy pompa ciepła za 100 tys. zł to korzystna opcja na długi okres!
- Gruntowa pompa ciepła – jak działa?
- Rodzaje gruntowych pomp ciepła: poziome i pionowe
- Zalety i wady gruntowych pomp ciepła
- Koszty instalacji gruntowej pompy ciepła
- Opłacalność gruntowych pomp ciepła
Gruntowa pompa ciepła – jak działa?
Podobnie jak inne pompy ciepła, gruntowa pompa ciepła czerpie energię cieplną z otoczenia. Dzięki użyciu kolektorów poziomych lub pionowych sond, absorbuje ciepło z ziemi, które potem zamienia na energię grzewczą używaną w domu — zarówno do ogrzewania pomieszczeń, jak i do podgrzewania wody użytkowej.
To urządzenie znane jest również jako pompa solanka-woda. Solanka to specjalistyczny niezamarzający płyn krążący w rurach umieszczonych pod ziemią. Pobiera ona ciepło z gruntu (geotermia powierzchniowa), a rury mogą być zainstalowane na dwa sposoby: poziomo jako kolektory lub pionowo jako sondy.
Alternatywą dla gruntowej pompy ciepła są modele, które używają powietrza lub wody jako źródła ciepła. Każdy z tych typów ma swoje mocne i słabe strony, a wybór odpowiedniego zależy od takich czynników jak lokalne warunki, budżet czy wielkość działki. Gruntowa pompa ciepła, choć zazwyczaj droższa, jest jedną z najbardziej ekonomicznych i wydajnych metod ogrzewania.
Rodzaje gruntowych pomp ciepła: poziome i pionowe
Gruntowe pompy ciepła różnią się głównie typem zastosowanego wymiennika ciepła. Przeważnie spotyka się dwa rozwiązania: kolektory poziome oraz sondy pionowe:
- Gruntowa pompa ciepła z poziomym kolektorem
To świetne rozwiązanie dla właścicieli dużych działek. Kluczową zaletą jest brak konieczności wykonywania głębokich odwiertów, co znacznie obniża koszty instalacji.
Kolektor poziomy montuje się w ziemi na głębokości od 20 do 50 cm poniżej poziomu zamarzania gruntu.
- Gruntowa pompa ciepła z kolektorem pionowym
Ten typ jest idealny dla mniejszych działek. Wymaga wykonania odwiertów o głębokości do 100 m, których ilość zależy od wielkości ogrzewanej powierzchni i zazwyczaj wynosi od 4 do 6. Kolektory gruntowe cechują się długą trwałością i niemalże bezobsługowością, choć czasami wymagane jest sprawdzenie i wymiana płynu solankowego.
Zalety i wady gruntowych pomp ciepła
Tak jak inne systemy grzewcze, gruntowe pompy ciepła mają swoje plusy i minusy. Przed podjęciem decyzji o ich zakupie i montażu warto poznać zarówno korzyści, jak i ograniczenia.
Korzyści gruntowych pomp ciepła:
- Wykorzystują energię z naturalnych i odnawialnych źródeł.
- Nie emitują szkodliwych substancji do powietrza.
- Nie wymagają regularnej i czasochłonnej obsługi, jak uzupełnianie paliwa czy czyszczenie kotła.
- Zajmują mniej przestrzeni niż tradycyjne kotły z magazynem paliwa.
- Mogą być zintegrowane z instalacją fotowoltaiczną, co znacząco zmniejsza koszty ogrzewania.
- Działają cicho, w odróżnieniu od hałaśliwych sprężarek i wentylatorów pomp powietrznych.
Minusy gruntowych pomp ciepła:
- System z wymiennikiem poziomym wymaga dużej powierzchni działki, co może ograniczać możliwości montażu.
Koszt montażu gruntowej pompy ciepła jest stosunkowo wysoki, zwłaszcza ze względu na kosztowną procedurę wykonywania odwiertów. Mimo to inwestycja zwraca się po kilku latach użytkowania.

Koszty instalacji gruntowej pompy ciepła
Kluczowym elementem wydatków związanych z montażem gruntowej pompy ciepła są koszty wiercenia otworów. Cena za metr wiercenia zależy od miejsca położenia działki i warunków geologicznych, mogąc sięgać nawet 250 zł. Dla domu o powierzchni około 150 m2 zazwyczaj wykonuje się dwa lub trzy otwory o głębokości 80-100 m każdy. Rodzaj podłoża i dostępność miejsca wpływają na całkowity koszt, który może wynosić od 30 do 60 tysięcy złotych.
Podobną kwotę trzeba przeznaczyć na kupno samej pompy ciepła. Koszt sprzętu zaczyna się od około 30 tysięcy złotych i może przekroczyć 50 tysięcy, zależnie od jego mocy oraz producenta. Pomimo wysokich kosztów początkowych, pompa cechuje się dużą efektywnością, co pozwala na znaczne oszczędności podczas eksploatacji.
W porównaniu z ogrzewaniem elektrycznym, gruntowa pompa ciepła zużywa nawet 4-5 razy mniej energii elektrycznej. Do kosztów inwestycji trzeba doliczyć także 10-25 tysięcy złotych na instalację, materiały montażowe oraz dokumentację i pozwolenia. Średni całkowity koszt montażu gruntowej pompy ciepła wynosi zatem około 90-100 tysięcy złotych.

Opłacalność gruntowych pomp ciepła
Mimo że początkowe nakłady na instalację systemu ogrzewania z gruntową pompą ciepła są spore, to właśnie niskie koszty eksploatacji czynią ją korzystną wśród innych sposobów ogrzewania. Roczne oszczędności, w porównaniu do ogrzewania gazowego, mogą sięgać nawet 70%. Opłacalność inwestycji zależy od cen energii elektrycznej, standardu energetycznego budynku oraz wielkości ogrzewanej powierzchni. Średni okres zwrotu inwestycji wynosi około 6-10 lat.
Dzięki rządowym programom wspierającym ekologię możliwe jest uzyskanie znaczących dotacji, co skraca czas zwrotu wydatków. Szczególnie korzystne jest połączenie pompy ciepła z własną instalacją fotowoltaiczną. Wykorzystanie niemal darmowej energii elektrycznej do zasilania pompy to świetne rozwiązanie dla nowoczesnych obiektów o niskim zapotrzebowaniu na energię.