Pellet premium droższy przy zakupie, tańszy w sezonie? Sprawdziliśmy, czy drogi znaczy tani

Choć pellet wydawał się prostym sposobem na tanie ogrzewanie, historia wielu właścicieli domów – jak na przykład pana Andrzeja – pokazuje, że rzeczywistość bywa inna. Chcąc zaoszczędzić, sięgnął po znacznie tańszy agropellet ze słomy. Szybko jednak okazało się, że zamiast mniejszych rachunków czekają go dodatkowe koszty – częstsze czyszczenie kotła, serwis, a nawet konieczność zakupu większej ilości opału, bo tańszy pellet spalał się znacznie mniej efektywnie. Mimo to pellet premium nadal wydawał mu się zbyt drogi. Czy więc rzeczywiście warto w niego inwestować?
- Kaloryczność pelletu a koszty za ogrzewanie
- Pellet premium a kaloryczność
- Kaloryczność taniego pelletu
- Czy pellet premium się opłaca? Obliczenia
Kaloryczność pelletu a koszty za ogrzewanie
To właśnie kaloryczność, popielność i stabilność spalania decydują o tym, ile realnie kosztuje wytworzenie 1 kWh ciepła, a nie sama cena za tonę. Na przykład agropellet potrafi mieć najniższą kaloryczność ze wszystkich rodzajów pelletu, jednocześnie generując wielokrotnie więcej popiołu oraz większe ryzyko powstawania spieków. To oznacza częstsze czyszczenie kotła, niższą sprawność urządzenia i ryzyko jego szybszego zużycia.
Pellet premium – choć oczywiście znacznie droższy – zapewnia wyższą efektywność spalania, stabilną pracę kotła oraz minimalną ilość popiołu. Dlatego prawdziwe porównanie opłacalności nie polega na zestawieniu ceny za tonę, lecz na policzeniu, ile kosztuje uzyskanie tej sameej ilości ciepła z pelletu różnej jakości.

Pellet premium a kaloryczność
Certyfikowany pellet premium charakteryzuje się bardzo wysoką i ściśle kontrolowaną wartością opałową. Zgodnie z wymaganiami klasy A1 pellet tej kategorii osiąga wartość opałową powyżej 16,5 MJ/kg. Normy obejmują również wilgotność (zwykle ≤ 10%, a często 5–7%) oraz minimalną zawartość popiołu – w klasie A1 nie może ona przekraczać 0,7%.
Zazwyczaj jednak producenci pelletu premium deklarują znacznie wyższe wartości opałowe niż wymagane minimum, czyli około 18–19 MJ/kg, czyli 4,9–5,3 kWh/kg, przy wilgotności często poniżej 6% i popielności na poziomie 0,2–0,5%.
Kaloryczność taniego pelletu
Z kolei parametry agropelletu prezentują się znacznie gorzej – około 14–16 MJ/kg (3,89–4,44 kWh/kg). To przekłada się na względnie niską produkcję ciepła na kilogram granulatu. Oprócz niższej kaloryczności taki rodzaj opału charakteryzuje się także znacznie wyższą popielnością – 1–2%, a czasem nawet więcej. Wyższa popielność często oznacza również większą skłonność do spiekania, szczególnie jeśli pellet zawiera korę lub zanieczyszczenia mineralne.
Kolejnym aspektem jest wilgotność – powyżej 10% nie jest rzadkością w pelletach bez certyfikacji, a to oznacza, że część energii zostaje „zmarnowana” na odparowanie wody zamiast na wytworzenie ciepła.
Standardowy pellet – oscylujący znacznie wyżej niż agropellet, ale wciąż poniżej półki premium – zwykle osiąga wartości opałowe w przedziale ok. 16–18 MJ/kg (czyli ok. 4,4–5,0 kWh/kg). To poziom znacznie wyższy niż przy pellecie rolniczym, ale wciąż niższy niż w przypadku pelletu premium.

Czy pellet premium się opłaca? Obliczenia
W przeliczeniu na realne zapotrzebowanie energetyczne domu różnice między pelletem premium, standardowym a agropelletem stają się wyjątkowo czytelne. Przy obliczeniach uwzględniliśmy budynek o powierzchni 150 m2 w średnim stanie ocieplenia (zużycie ciepła na średnim poziomie 120 kWh/rok/m2).
Rodzaj pelletu a zapotrzebowanie na ilość | ||
|---|---|---|
| Rodzaj pelletu | Wartość kaloryczna | Ilość pelletu |
| Agropellet | 4,17 kWh/kg | 4,31t |
| Pellet standardowy | 5,0 kWh/kg | 3,60t |
| Pellet premium | 5,3 kWh/kg | 3,40t |
Przy pelletach o zbliżonej cenie za tonę premium jest realnie tańszy w użyciu, bo spala się go najmniej. Pellet standardowy wymaga ok. 200 kg więcej rocznie – co jest różnicą odczuwalną, ale nie dramatyczną. Natomiast agropellet wypada najsłabiej: potrzeba go o prawie tonę więcej, aby ogrzać ten sam dom.