Termostat cały czas pokazywał tyle samo. Rachunek już nie
Ceny energii cieplnej nie są jedynym parametrem napędzającym koszty ogrzewania. Składa się na to zwykle kilku czynników – od standardów efektywności przez technikę grzewczą do czynników politycznych i Waszych konkretnych nawyków. I dopiero wtedy, gdy uświadomicie sobie, co wpływa na wzrost kosztów ogrzewania, możecie rzeczywiście te koszty obniżyć. Nie zawsze wystarczy obniżenie temperatury, zamknięcie drzwi czy wyczyszczenie pieca.
- Czynnik 1 – standard energetyczny budynku
- Czynnik 2 – stary system grzewczy
- Czynnik 3 – źle uregulowane ogrzewanie
- Czynnik 4 – Wasze nawyki związane z ogrzewaniem
- Czynnik 5 – ceny energii
- Czynnik 6 – pogoda
Czynnik 1 – standard energetyczny budynku
Jednym z największych generatorów kosztów przy ogrzewaniu jest sam budynek, a ściśle biorąc jego standard energetyczny. Jeśli ściany, okna i dach nie są wystarczająco ocieplone, dom nie może dobrze magazynować ciepła. Zapotrzebowanie na energię systemu grzewczego, który ma zapewnić w budynku ciepło, jest wtedy znacząco wyższy. Stare budownictwo bez izolacji cieplnej traci do 20% ciepła grzewczego przez dach i do 35% przez ściany zewnętrzne.
Problem z efektywnością energetyczną jest w Polsce szczególnie widoczny, ponieważ szacuje się, że około 70% istniejących budynków wymaga termomodernizacji. O tym, ile energii potrzebuje budynek do ogrzania, oświetlenia, wentylacji oraz przygotowania ciepłej wody, informuje świadectwo charakterystyki energetycznej, czyli tak zwany certyfikat energetyczny. W nowych budynkach o powierzchni powyżej 50 m2 trzeba go dołączyć do wniosku o pozwolenie na użytkowanie.
Czynnik 2 – stary system grzewczy
Wiek systemów grzewczych jest w Polsce dosyć zróżnicowany i mimo intensywnej transformacji spowodowanej ustawami antysmogowymi, domy jednorodzinne nie wszystkie wymieniły kilkunastoletnie kotły na nowoczesne. Wraz z wiekiem ogrzewanie staje się coraz mniej efektywne i generuje coraz większe koszty.
Często wymiana systemu grzewczego jest wymuszona, kiedy koszty naprawy i konserwacji są zbyt wysokie. W porównaniu ze starym kotłem gazowym, nowy i nowoczesny kocioł kondensacyjny może przynieść oszczędności nawet do 30%. Poza tym istnieją bardziej przyjazne dla środowiska i portfela systemy grzewcze. Dobrym rozwiązaniem jest na przykład pompa ciepła powiązana z własną fotowoltaiką.
Czynnik 3 – źle uregulowane ogrzewanie
Nawet jeśli Wasze ogrzewanie nie osiągnęło jeszcze zmierzchu swojej żywotności, może stać się czynnikiem napędzającym koszty, jeśli działa nieefektywnie. Jak pokazują badania i doświadczenie, optymalizacja systemu grzewczego może obniżyć zużycie energii przez budynek o 10-15%.
Taka optymalizacja obejmuje wiele zabiegów. Do najważniejszych z nich należy zrównoważenie hydrauliczne. Zapewnia ono równomierne zasilanie gorącą wodą wszystkich grzejników, nawet tych najbardziej oddalonych od kotła. W rezultacie grzejniki nagrzewają się do odpowiedniej temperatury. Utracie ciepła zapobiega izolacja rur doprowadzających wodę zasilającą.
Zoptymalizowane sterowanie ogrzewaniem zapobiega przegrzewaniu systemu w cieplejsze dni. Pewne drobne rozwiązania nie wymagają nawet fachowej pomocy. Wystarczy czasem unikanie zastawiania grzejników meblami lub ich odkurzanie, aby zwiększyć skuteczność ogrzewania.
Czynnik 4 – Wasze nawyki związane z ogrzewaniem
Oczywiście, zawsze można wszystko zwalić na technikę. Ale jak by nie patrzeć, zawsze na końcu jesteśmy my, którzy tę technikę obsługujemy. Możecie mieć najlepsze ogrzewanie, mieszkać w najbardziej energooszczędnym domu, ale kiedy na koniec pozostawiacie otwarte okna, i tak wyrzucacie pieniądze za okno.
Niestety, działania na rzecz efektywności energetycznej idą często w parze z przekonaniem, że nie trzeba już teraz tak zwracać uwagi na zużycie energii, ponieważ technika jakoś to załatwi. Nazywa się to efektem odbicia albo paradoksem Jevonsa i zjawisko to polega na tym, że wzrost oszczędności energii (w naszym przypadku) nie prowadzi do zmniejszenia jej zużycia, ponieważ tańsze korzystanie pobudza większy popyt. Inaczej mówiąc, oszczędności uzyskane dzięki nowym technologiom są częściowo albo całkowicie niweczone przez zmianę zachowania ludzi.
Kto chce rzeczywiście zmniejszyć koszty ogrzewania, musi wziąć sobie do serca oszczędzanie energii. A jeśli ręczne zabiegi Wam nie odpowiadają, możecie zastosować inteligentne termostaty, które pomyślą o regulacji ogrzewania, nawet jeśli sami zapomnicie. Na przykład, automatycznie obniżą temperaturę, kiedy mieszkańcy wychodzą z domu.
Czynnik 5 – ceny energii
Czasy się zmieniają, a jak prędko to się dzieje, najlepiej widać po cenach energii. Na skutek politycznych wpływów, wojny najpierw w Ukrainie, a potem na Bliskim Wschodzie i w Zatoce Perskiej, ceny ropy naftowej poszybowały wysoko. O tym, ile więcej trzeba wydać na ogrzewanie, zależy przede wszystkim od cen nośników energii.
Wzrosły ceny gazu ziemnego, oleju opałowego i pelletu drzewnego. Ten ostatni podrożał bardzo znacznie z wielu przyczyn, między innymi z powodu niedoboru surowca, wzrostu popytu, cen energii elektrycznej i paliwa. W najlepszej sytuacji są właściciele pomp ciepła i fotowoltaiki.
Czynnik 6 – pogoda
O tym, ile trzeba będzie zapłacić za ogrzewanie, decyduje całkiem banalnie pogoda. Jasne jest, że w łagodne zimy mniej zużywa się energii cieplnej niż w mroźne, jak ostatnia. Ocieplenie klimatu jest faktem, niemniej jednak wahania temperatur w kolejnych latach również będą się zdarzały. Jeśli więc dziwicie się, że koszty ogrzewania w jednym roku były znacznie wyższe niż w innym, chociaż niczego nie zmienialiście, zwróćcie też uwagę na pogodę w tym okresie. Historię pogody i temperatur macie przecież w sieci.
