To drewno wygląda tak samo, ale grzeje zupełnie inaczej. Różnicę odczujesz zimą

Świeżo ścięte drewno jest mokre, zawiera ponad 50% wilgoci, a to mocno ogranicza jego wartość opałową i prowadzi do intensywnego wydzielania dymu i sadzy. Zanim drewno będzie mogło być spalane w sposób efektywny i przyjazny dla środowiska, jego wilgotność trzeba zredukować do 20%. Można to osiągnąć poprzez suszenie na powietrzu albo komorowo. Skutek jest podobny, zmienia się tylko czas suszenia i cena drewna.
- Proces suszenia i optymalna wilgotność opału
- Suszenie drewna opałowego na powietrzu – metoda naturalna
- Komorowe suszenie drewna opałowego – jak działa?
- Zalety i wady suszenia komorowego
Proces suszenia i optymalna wilgotność opału
Wilgotność drewna pozyskanego ze świeżo ściętych drzew waha się w zależności od rodzaju drzewa, siedliska i okresu ścinki, i może przekraczać 50%. Z czasem woda wyparowuje z drewna, wyrównując jego wilgotność z wilgotnością otoczenia do około 15-20%. Najpierw znika tak zwana wolna woda, znajdująca się w przestrzeniach międzykomórkowych. Woda związana występuje w ścianach komórkowych i do jej odparowania potrzeba nieco więcej energii, aby zerwać słabe wiązania między drewnem i wodą. Naturalny proces sezonowania drewna trwa od kilku miesięcy do dwóch-trzech lat.
Czyste spalanie i wysoką wartość opałową można uzyskać spalając drewno o wilgotności nie większej niż 20%. Chodzi o to, że właściwe spalanie, czyli utlenianie masy drzewnej połączone z wydzielaniem ciepła odbywa się dopiero po odparowaniu wilgoci. Jeśli w palenisku znajdzie się drewno mokre, znaczna część energii cieplnej pochodzącej ze spalania zostanie wykorzystana do odparowania wilgoci. Będzie to energia stracona, a na dodatek wilgotny opał sprzyja powstawaniu dymu i osadzaniu się sadzy.
Najbardziej dokładnym sposobem pomiaru wilgotności drewna jest wilgotnościomierz do drewna, czyli specjalny higrometr. Pewne wyobrażenie o niskiej wilgotności dają rysy i pęknięcia na czołowej stronie kawałków drewna. Podobne wyniki daje też test akustyczny: suche kawałki drewna wydają po uderzeniu odgłos jasny i „klaskający”. Obok pomiaru wilgotności drewna pomocna może też być informacja o ogólnej wilgotności powietrza w miejscu składowania. w wilgotnych regionach ten czynnik znacząco wpływa na proces sezonowania.
Suszenie drewna opałowego na powietrzu – metoda naturalna
Najtańszą i najbardziej popularną metodą suszenia drewna opałowego jest jego sezonowanie, czyli naturalne suszenie na powietrzu. Ta metoda wymaga jednak cierpliwości, jako że w naturalnych warunkach drewno schnie przez wiele miesięcy, nawet do dwóch-trzech lat zanim osiągnie optymalny stan zawartości wody. Przy powietrznym suszeniu trzeba brać pod uwagę parę ważnych czynników:
- Wybór miejsca – należy wybrać do składowania drewna miejsce nasłonecznione i osłonięte. Unikajcie układania drewna w całkowitym cieniu albo pod nieprzemakalną plandeką, która ogranicza cyrkulację powietrza.
- Technika układania – układajcie kawałki drewna rzędami i warstwami i pozostawianiem wolnych luk dla przepływu powietrza. Zwracajcie uwagę, aby dolna warstwa była oddalona od podłoża co najmniej 20 cm, inaczej będzie nasiąkać wilgocią z ziemi.
- Ochrona przed deszczem – idealna do tego celu jest szopa albo zadaszenie. Można zastosować okrycie, ale takie, które chroni przed deszczem i zarazem umożliwia przepływ powietrza.
Komorowe suszenie drewna opałowego – jak działa?
Przemysłowa metoda komorowego suszenia drewna jest szczególnie wydajna i daje suche drewno już po upływie kilku tygodni zamiast wielu miesięcy. Jest wprawdzie dosyć droga, ale nadaje się dobrze do handlowego zastosowania, aby w krótkim czasie dostarczyć znaczne ilości gotowego do palenia drewna. Porównanie metod suszenia drewna wygląda następująco:
| metoda | czas trwania | koszty | wydajność |
|---|---|---|---|
| drewno ułożone na powietrzu | 6 miesięcy – 2 lata | niskie | naturalna i energooszczędna |
| drewno zasypane w boksie z siatki | 3 – 6 miesięcy | średnie | wydajna, lepsza cyrkulacja powietrza |
| suszenie techniczne | 1 – 4 tygodnie | wysokie | najszybsza metoda |
Przy komorowym suszeniu drewna opałowego ważne jest, aby szybko uzyskać odpowiednią wilgotność drewna, która umożliwi Wam palenie w kominku zaraz po dostarczeniu opału. Kontrola procesu suszenia i pomiar ważnych wskaźników gwarantują, że otrzymujecie opał wysokiej jakości, efektywny w spalaniu i przyjazny dla środowiska. Proces suszenia komorowego przebiega zwykle w trzech krokach:
- Przygotowanie odpowiednich wymiarów drewna
Cały proces przygotowania drewna opałowego zaczyna się zaraz po ścięciu drzewa od pocięcia fragmentów pnia i gałęzi na odcinki o długości ok. 20 cm i połupania ich na szczapy o średnicy 8-15 cm. Wielkość szczap pa istotny wpływ na suszenie, a cięcie na jednakową długość i łupanie okrąglaków pozwala na ujednolicenie suszenia i wyrównanie jakości opału.
- Suszenie w komorze
Po połupaniu szczapy są starannie układane na paletach i trafiają do komory suszenia. Jest ona dobrze izolowana, aby nie tracić ciepła. Palety z opałem przebywają w komorze przez trzy-cztery dni w stałej temperaturze 80-90°C.
- Dosuszanie na powietrzu
Po wyjęciu palet z drewnem opałowym z komory suszenia, drewno posiada wilgotność rzędu 25%. Nadmiar wilgoci zostaje następnie wyciągnięty z drewna poprzez suszenie na powietrzu. W tym celu palety są ustawione pod dachem w miejscu z dobrą cyrkulacją powietrza. Skutek jest taki, że wilgotność drewna opałowego obniża się o kolejne 5% i osiąga wartość oczekiwaną poniżej 20%.

Zalety i wady suszenia komorowego
Najważniejszą zaletą tej metody jest możliwość stosunkowo szybkiego przygotowania znacznej ilości drewna opałowego gotowego do spalania. Kolejną zaletą jest przygotowanie drewna opałowego bez pleśni i szkodników owadzich. Na skutek wysokiej temperatury w komorze giną obecne w drewnie bakterie, zarodniki grzybów, jak i owady. Jeśli zamierzacie magazynować drewno w domu lub garażu, ta jego cecha może być bardzo ważna.
Jedyną wadą drewna suszonego komorowo jest fakt, że do ceny samego drewna trzeba doliczyć koszty suszenia. Proces suszenia drewna w suszarni kosztuje obecnie około 200-300 zł/m3. Cena końcowa opału zależy więc zarówno od rodzaju drewna, regionu, miejsca zakupu, jak i metody suszenia.
