Źle dobrany kocioł podbija rachunki za ogrzewanie. Najczęściej wybieramy zbyt dużą moc
Chcesz ogrzewać dom maksymalnie skutecznie i bez niepotrzebnych wydatków? Zanim wybierzesz kocioł, musisz znać jedną kluczową wartość: ile ciepła naprawdę potrzebuje Twój budynek. To właśnie zapotrzebowanie na energię cieplną przesądza o tym, jaki kocioł CO będzie właściwy — i tu łatwo o kosztowną pomyłkę. Bo gdy moc urządzenia okaże się choć trochę nietrafiona, zapłacisz więcej niezależnie od tego, czy kocioł będzie „za duży”, czy „za mały”. Co dokładnie trzeba policzyć, żeby nie wpaść w tę pułapkę?
- Jak dobrać moc ogrzewania do domu
- Jak obliczyć zapotrzebowanie na ciepło domu
- Jak dobrać moc ogrzewania do domu?
- Jak obliczyć zapotrzebowanie na ciepło
Jak dobrać moc ogrzewania do domu
Wyliczenie zapotrzebowania energetycznego budynku to punkt wyjścia do dobrania właściwej mocy źródła ciepła. Dzięki temu można przez lata ogrzewać dom jednorodzinny lub wielorodzinny stabilnie i efektywnie, jednocześnie ograniczając rachunki oraz emisje obciążające środowisko. Źle dobrany system grzewczy może skutkować m.in. takimi problemami:
- Zbyt wysoka moc – Zimą wnętrza będą często przegrzane, więc domownicy zaczną regularnie uchylać okna, by szybko zbić temperaturę. Po każdym takim wietrzeniu ciepło ucieka, a pomieszczenia trzeba ponownie dogrzać. W praktyce powstaje błędne koło wietrzenia i grzania, które podbija koszty ogrzewania i zwiększa obciążenie dla środowiska.
- Zbyt niska moc – W takim scenariuszu mieszkania zimą pozostaną niedogrzane i zwyczajnie będzie w nich chłodno. Żeby nadrobić braki, instalacja będzie pracować niemal bez przerwy na maksymalnych ustawieniach, spalając więcej paliwa, a mimo to nie zapewniając oczekiwanego komfortu.
Jak obliczyć zapotrzebowanie na ciepło domu
Aby obliczyć zapotrzebowanie energetyczne domu, trzeba wziąć pod uwagę wiele elementów i zebrać dane zależne od metrażu, standardu wyposażenia oraz lokalizacji budynku. Przy doborze źródła ciepła o właściwej mocy kluczowe jest też ustalenie, czy kocioł ma ogrzewać wyłącznie pomieszczenia, czy dodatkowo przygotowywać ciepłą wodę użytkową.
To właśnie te założenia sprawiają, że poszczególne czynniki w różnym stopniu wpływają na wynik obliczeń potrzebnej energii cieplnej. W praktyce oznacza to, że inne wartości mogą wyjść dla konkretnych stref budynku, pojedynczych pomieszczeń i dla domu jako całości. Co więcej, na przykład izolacja termiczna w jednym pokoju może przełożyć się na zapotrzebowanie mocy grzewczej inaczej niż w innym, nawet jeśli oba znajdują się w tym samym budynku. Różnice w potrzebach cieplnych wynikają też z tego, że nie wszystkie pomieszczenia są tak samo narażone na działanie wiatru, chłodu czy nasłonecznienia.
Zanim doradca energetyczny profesjonalnie wyznaczy zapotrzebowanie domu na ciepło, najczęściej porządkuje informacje, dzieląc budynek na grupy elementów o podobnych cechach:
- Elementy budynku z powierzchniami zewnętrznymi, jak dachy, okna, drzwi zewnętrzne oraz całe ściany zewnętrzne.
- Płyty stropowe, które stykają się z poddaszem bez izolacji cieplnej.
- Elementy budynku graniczące z z nieogrzewanymi pomieszczeniami jak również gruntem. Należą do nich przykładowo piwnice i garaże.
- Pomieszczenia, które wymagają tylko ograniczonego ogrzewania, jak korytarze, klatki schodowe lub ogrody zimowe.
Potrzebny jest również opis pomieszczeń wewnątrz domu:
- pomieszczenia ogrzewane i nieogrzewane,
- plan budynku,
- liczba i położenie drzwi,
- wewnętrzne ściany i sufity.
Żeby obliczyć zapotrzebowanie na energię cieplną dla nowego budynku, warto sięgnąć do kilku podstawowych dokumentów:
- Plan budynku z rzutami poszczególnych kondygnacji oraz wymiarami okien i drzwi.
- Plan sytuacyjny budynku z informacją o położeniu geograficznym i stronach świata.
- Opis konstrukcyjny ścian i sufitów.
- Opis drzwi i okien – rodzaj ram, przeszkleń, wykonania.
W starszych budynkach, gdzie często brakuje kompletnej dokumentacji, specjalista musi wyznaczyć potrzebne współczynniki na podstawie oględzin i badań zastosowanych materiałów.
Jak dobrać moc ogrzewania do domu?
Dobranie właściwej mocy instalacji grzewczej, która zagwarantuje domownikom przyjemne ciepło, a przy tym nie będzie generować niepotrzebnych kosztów, wymaga zebrania i przeanalizowania wielu informacji o bilansie energetycznym budynku — czyli o tym, skąd ciepło „ucieka” i skąd może się pojawiać. Na szczególną uwagę zasługują:
- Straty transmisyjne – ucieczka ciepła przez przegrody zewnętrzne, m.in. ściany budynku.
- Straty wentylacyjne – ubytek energii wynikający z wymiany powietrza oraz nieszczelności w scianach budynku.
- Zyski ciepła słonecznego – energia dostarczana przez słońce wpadające przez okna i przeszklone drzwi.
- Zyski ciepła wewnętrzne – ciepło oddawane przez domowników oraz sprzęty domowe, które podczas pracy podnoszą temperaturę.
W praktyce zyski ciepła odejmuje się od strat, a zastosowanie odpowiednich współczynników korekcyjnych pozwala dopasować obliczenia do konkretnych warunków domu i sposobu jego użytkowania. Jeśli zależy Ci na możliwie precyzyjnym doborze i maksymalnej efektywności ogrzewania, najrozsądniej jest powierzyć takie wyliczenia specjaliście.
Jak obliczyć zapotrzebowanie na ciepło
Ustalenie, ile energii cieplnej potrzeba, aby w całym domu utrzymać przyjemną temperaturę, to jeden z najważniejszych elementów wpływających na zużycie energii i realne rachunki za ogrzewanie. Precyzyjne obliczenie zapotrzebowania na ciepło pozwala dobrać kocioł oraz grzejniki o właściwej mocy — bez przewymiarowania i bez ryzyka niedogrzania. Dla orientacji można przyjąć przybliżone wartości zapotrzebowania na ciepło w przeliczeniu na 1 m² powierzchni dla różnych typów budynków:
- Starsze domy jednorodzinne - typowe zapotrzebowanie na ciepło wynosi ok. 150-170 W/m².
- Domy jednorodzinne po wymianie okien - zapotrzebowanie na ciepło często spada do ok. 120-150 W/m².
- Domy jednorodzinne po dociepleniu - zapotrzebowanie na ciepło zwykle mieści się w granicach 80-120 W/m².
Domy jednorodzinne energooszczędne - w budynkach projektowanych z myślą o niskich stratach ciepła zapotrzebowanie może obniżyć się nawet do 50-70 W/m².