Dekoracje przed domem są nielegalne? Zarządca drogi może nałożyć wysoką grzywnę

Donice, świąteczne ozdoby czy sezonowe nasadzenia to piękne dekoracje, które chętnie umieszczamy przed bramą wejściową na teren posesji. Wielu Polaków nie zdaje sobie sprawy, że takie praktyki w świetle prawa są niedozwolone. Osoby, które bezprawnie zajmują pas drogowy, muszą liczyć się z poważnymi konsekwencjami finansowymi.
- Czy ozdabianie wejścia na posesję jest legalne?
- Czego nie wolno stawiać na pasie drogowym?
- Co się stanie, gdy zarządca uzna, że nasze dekoracje stanowią zagrożenie?
- Ile wynosi grzywna za bezprawne ustawianie dekoracji?
Czy ozdabianie wejścia na posesję jest legalne?
Pas zieleni pomiędzy ogrodzeniem a chodnikiem to przestrzeń, którą chętnie wykorzystujemy w celach dekoracyjnych. Wielu właścicieli domów sadzi tam kolorowe kwiaty albo stawia duże donice z efektownymi roślinami. Jeżeli teren przed płotem nie należy do właściciela, to powinien on wstrzymać się z jego przyozdabianiem. Nie wolno bowiem swobodnie gospodarować przestrzenią między ogrodzeniem a jezdnią w taki sposób, jakby była naszą własnością. Opisywane działania w świetle prawa są uznawane za nielegalne zajęcie pasa drogowego.
Właściciel nieruchomości może swobodnie dysponować jedynie obszarem mieszczącym się w granicach jego działki. Ozdobne nasadzenia i dekoracje znajdujące się przed płotem mogą wpędzić go w kłopoty, nawet jeśli właściciel upiększał przestrzeń w dobrej wierze. Wystarczy, że ktoś zgłosi bezprawne zajęcie pasa drogowego do zarządcy danej drogi, a ten może wydać nakaz natychmiastowego usunięcia wszelkich obiektów. W niektórych przypadkach na właściciela posesji może zostać nałożona kara grzywny.
Czego nie wolno stawiać na pasie drogowym?
Pas drogowy to teren wyznaczony określonymi granicami, w obrębie którego znajduje się droga wraz z elementami niezbędnymi do jej funkcjonowania. Obejmuje jezdnię, a także chodniki, pobocza, rowy, ścieżki rowerowe, zieleń przydrożną oraz urządzenia techniczne związane z organizacją i bezpieczeństwem ruchu. Pas drogowy może rozciągać się nad i pod powierzchnią gruntu.
Jeśli chcemy ustawić jakąkolwiek ozdobę lub roślinę poza granicą własnej działki, musimy sprawdzić, czy jest to legalne. Zagrożeniem dla uczestników ruchu mogą okazać się nawet kamienie usunięte z podwórka, duże donice czy sezonowe dekoracje.
Zgodnie z ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, a szczególnie art. 39 ust. 1 pkt 1, zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń, zmniejszać ich trwałość albo zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Niedozwolone jest również umieszczanie na pasie drogowym urządzeń obcych, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub ruchem drogowym.

Co się stanie, gdy zarządca uzna, że nasze dekoracje stanowią zagrożenie?
Ustawienie przed ogrodzeniem ozdoby lub zasadzenie kilku roślin zazwyczaj wynika z chęci uporządkowania przestrzeni, jednak z prawnego punktu widzenia bezpieczeństwo uczestników ruchu jest ważniejsze od estetyki. Niepozorne dekoracje mogą okazać się szczególnie groźne zimą, gdy przykrywa je śnieg lub lód.
Elementy ustawione w pasie drogowym mogą przeszkadzać w odśnieżaniu, porządkowaniu poboczy i wykonywaniu innych prac związanych z obsługą drogi. Zarządca drogi może podjąć czynności prowadzące do usunięcia takich przedmiotów, na przykład w momencie, gdy mogą one utrudniać bezpieczne poruszanie się po pasie drogowym.
Zajęcie pasa drogowego nie zawsze jest uznawane za niezgodne z prawem. Z tego terenu można korzystać na przykład przy prowadzeniu remontu, podczas prac drogowych, w trakcie budowy wyjazdu z nieruchomości, przy ustawianiu reklam czy tworzeniu ogródka gastronomicznego. Trzeba jednak pamiętać, że zarządca zawsze musi wydać zgodę na zajęcie pasa drogowego.
Ile wynosi grzywna za bezprawne ustawianie dekoracji?
Jeżeli właściciel planuje przyozdobić pas drogowy znajdujący się przy płocie, to prawdopodobnie będzie musiał uzyskać zgodę na jego zajęcie. Takie zezwolenie wydaje zarządca drogi, czyli Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, zarząd dróg wojewódzkich, zarząd powiatu albo urząd miasta lub gminy bądź odpowiedni zarząd dróg miejskich lub gminnych.
Pozwolenie nie działa wstecz, zatem musimy je uzyskać jeszcze przed podjęciem jakichkolwiek działań prowadzących do zajęcia wskazanego terenu. Z pasa drogowego można korzystać odpłatnie. Wysokość takiej opłaty jest ustalana indywidualnie z uwzględnieniem powierzchni zajętego terenu, czasu korzystania z pasa drogowego oraz stawki za 1 m².
Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych osoba, która bezprawnie zajmie pas drogowy, może zostać obciążona karą finansową w wysokości dziesięciokrotności standardowej opłaty. Wysokość takiej grzywny będzie więc uzależniona od stawek obowiązujących w danej lokalizacji, powierzchni zajętego terenu oraz liczby dni, podczas których dochodziło do zajęcia. Zarządca może zobowiązać właściciela posesji do natychmiastowego usunięcia wszelkich obiektów umieszczonych na pasie oraz do pokrycia ewentualnych kosztów naprawy powstałych zniszczeń. Jeżeli nielegalne zajęcie pasa drogowego doprowadzi do szkody, stworzy zagrożenie w ruchu drogowym albo przyczyni się do wypadku, sprawca poniesie także odpowiedzialność cywilną.