Zakaz handlu miał być szczelny. Ten trik znów otworzy supermarkety w niedzielę
Jeszcze do niedawna niedziele niehandlowe oznaczały jedno: zamknięte drzwi i puste parkingi pod wielkimi marketami. A dziś? Coraz częściej okazuje się, że niektóre sieci potrafią działać także wtedy, gdy obowiązuje zakaz handlu — i to całkiem legalnie. Kluczem ma być sprytny ruch: uruchomienie dodatkowej usługi, która „wpina” sklep w wyjątki zapisane w przepisach. Efekt wywołuje burzę. Dla jednych to dowód zaradności i kreatywności, dla innych zwykłe omijanie prawa. Jedno nie ulega wątpliwości: temat wrócił z hukiem i znów rozgrzewa spór o to, jak naprawdę będą wyglądały niedziele w polskim handlu.
- Czytelnie w sklepach omijają zakaz niedziel
- Klub czytelnika jako sposób na niedziele
- Związki chcą zaostrzenia zakazu handlu w niedziele
- Sądy o wyjątkach od zakazu handlu w niedziele
- E.Leclerc w Radomiu otwarty w każdą niedzielę
- Najbliższe niedziele handlowe w 2026 r.
Czytelnie w sklepach omijają zakaz niedziel
Coraz więcej sieci handlowych intensywnie szuka sposobów, by działać także w niedziele niehandlowe. Jednym z najczęściej wybieranych rozwiązań stało się uruchamianie czytelni oraz wprowadzanie usług związanych z wypożyczaniem książek. W praktyce pozwala to sklepom korzystać z wyjątków zapisanych w przepisach i pozostawać otwartymi również w dni objęte zakazem handlu. Dla klientów oznacza to szansę na zrobienie zakupów wtedy, gdy większość marketów ma zamknięte drzwi. Takie obejścia wywołują jednak niemałe emocje. Zwolennicy wskazują, że przedsiębiorcy poruszają się w granicach prawa, a przeciwnicy argumentują, że to przede wszystkim sposób na podtrzymanie sprzedaży mimo ograniczeń. W rezultacie temat handlu w niedziele znów wraca na pierwsze strony i rozgrzewa dyskusję.
Klub czytelnika jako sposób na niedziele
Cały pomysł opiera się na uruchomieniu działalności związanej z książkami. Klienci mogą zapisać się do specjalnego klubu czytelnika i — po wypełnieniu odpowiedniego formularza — wypożyczać wybrane tytuły. W efekcie punkt funkcjonuje nie tylko jak sklep, ale też jako miejsce oferujące usługi wspierające czytelnictwo. Zwolennicy takiego rozwiązania przekonują, że przedsiębiorcy korzystają z wyjątków przewidzianych w prawie i działają w granicach obowiązujących regulacji. Przeciwnicy widzą to inaczej: ich zdaniem „część czytelnicza” bywa jedynie dodatkiem, a kluczowym celem pozostaje możliwość prowadzenia sprzedaży również w niedziele niehandlowe. To właśnie dlatego temat nie schodzi z agendy, wzbudza emocje i regularnie rozpala dyskusje o możliwych zmianach przepisów.
Związki chcą zaostrzenia zakazu handlu w niedziele
Najwięcej emocji wokół takich praktyk wywołują organizacje reprezentujące pracowników handlu. Ich przedstawiciele od dawna podkreślają, że kolejne luki i wyjątki wykorzystywane przez sklepy prowadzą do stopniowego rozmiękczania zakazu handlu w niedziele. Według nich firmy coraz częściej znajdują nowe sposoby, by utrzymać sprzedaż mimo ograniczeń, choć pierwotnym założeniem ustawy było zagwarantowanie pracownikom większej liczby wolnych dni. Krytycy obecnych rozwiązań przekonują, że kary za łamanie przepisów są zbyt niskie i nie stanowią realnej przeszkody dla dużych sieci. W ich ocenie możliwe zyski z otwarcia sklepu są zdecydowanie większe niż ryzyko związane z ewentualną grzywną. Z tego powodu coraz częściej pojawiają się postulaty zaostrzenia regulacji oraz podniesienia stawek kar. Zwolennicy zmian ostrzegają, że bez wyraźnych działań kolejne sieci będą sięgać po podobne mechanizmy, a zakaz handlu w praktyce będzie tracił na skuteczności.
Sądy o wyjątkach od zakazu handlu w niedziele
Temat działania sklepów w niedziele objęte zakazem handlu już nieraz trafiał na wokandę i był analizowany przez sądy. W ostatnich latach zapadło wiele rozstrzygnięć dotyczących prób korzystania z wyjątków przewidzianych w ustawie. W licznych sprawach badano, czy „dodatkowa” aktywność prowadzona przez placówkę jest realna i faktycznie wykonywana, czy ma wyłącznie charakter papierowy. Prawnicy zwracają uwagę, że każdą sytuację trzeba rozpatrywać osobno i nie da się z góry przesądzić, czy dane rozwiązanie będzie uznane za legalne albo za naruszenie przepisów. Jednocześnie kolejne postępowania pokazują, że granica między dopuszczalnym skorzystaniem z wyłączeń a próbą obejścia zakazu potrafi być wyjątkowo cienka. Z tego powodu każda nowa inicjatywa tego typu przyciąga uwagę zarówno związków zawodowych, jak i instytucji kontrolnych. Końcowa ocena może zależeć od wielu elementów — m.in. od skali tej dodatkowej działalności oraz od tego, jakie ma ona realne znaczenie dla funkcjonowania sklepu.
E.Leclerc w Radomiu otwarty w każdą niedzielę
Na taki ruch zdecydował się market sieci E.Leclerc w Radomiu, zlokalizowany przy ulicy Toruńskiej 1. Sklep przekazał klientom, że od 14 czerwca 2026 roku będzie działał w każdą niedzielę — także w te, które obejmuje zakaz handlu. Na zakupy będzie można wpaść w godzinach 10–17. Zmianę powiązano z uruchomieniem specjalnego Kącika Czytelniczego oraz prowadzeniem działalności bibliotecznej w ramach klubu czytelnika. To właśnie ten element sprawia, że placówka może skorzystać z wyjątku przewidzianego w aktualnych przepisach.
Najbliższe niedziele handlowe w 2026 r.
Obecne regulacje dopuszczają tylko kilka niedziel handlowych w skali roku. Najbliższe daty wyglądają następująco:
- 28 czerwca 2026 r.
- 30 sierpnia 2026 r.
- 6 grudnia 2026 r.
- 13 grudnia 2026 r.
- 20 grudnia 2026 r.
Trzeba jednak pamiętać, że zakaz handlu nie dotyczy wszystkich miejsc. Z przewidzianych w ustawie wyłączeń mogą korzystać m.in.:
- stacje paliw,
- apteki,
- kwiaciarnie,
- punkty prowadzące określoną działalność objętą wyłączeniami ustawowymi,
- niektóre sklepy, w których za ladą staje właściciel.
To właśnie lista wyjątków od lat budzi największe emocje. Zwolennicy obecnych przepisów podkreślają, że dzięki nim w niedziele nadal można skorzystać z podstawowych usług. Przeciwnicy z kolei wskazują, że część firm traktuje te wyłączenia jako sposób na prowadzenie sprzedaży także w niedziele objęte zakazem. Dlatego dyskusja o przyszłości handlu w niedziele wciąż nie jest zakończona.