Dereń jadalny krok po kroku

Owoc derenia jadalnego

Dereń jadalny (Cornus mas) jest gatunkiem drzewa lub krzewu liściastego zaliczającym się do rodziny dereniowatych. Roślina w zależności od odmiany może dorastać nawet do 8-10 metrów wysokości. Gatunek ten wyróżnia się liśćmi o eliptycznym kształcie. Pięknie przebarwiają się jesienią, kiedy to z żywej zieleni zaczynają wpadać w ciepłe odcienie pomarańczowego i delikatnej czerwieni. Natomiast największą ozdobą tego drzewa lub krzewu są drobne kwiaty w kolorze żółtym, które pojawiają się na przełomie marca i kwietnia.

Jednak należy mieć na uwadze, że ten krzew lub drzewo jest uprawiane ze względu na swoje owoce. Sadzonki owocują najczęściej już pod koniec lata. Jednak dokładny termin pojawienia się owoców, zależy od tego, na jakie odmiany derenia jadalnego się zdecydujemy. Owoc derenia jadalnego jest czerwony o podłużnym kształcie. W smaku są one zazwyczaj bardzo cierpkie, jednak nadają się do spożycia. Warto prześledzić różne odmiany derenia jadalnego, ponieważ wydają one owoce różnej wielkości, często także ich posmak się między sobą nieco różni.

Odmiany derenia jadalnego

Nie zawsze owoce derenia są jadalne. Wszystko zależy od gatunku tego krzewu lub drzewa. Warto w takim razie zobaczyć najpopularniejsze z nich, do których zalicza się m.in.:

  • Dereń biały (Cornus alba) - jest to gatunek krzewu ozdobnego, który dorasta maksymalnie do 3 metrów wysokości. Cała roślina jest wyjątkowo dekoracyjna. Jej pędy są jasnoczerwone. Z tego względu stanowią doskonałą ozdobę w czasie sezonu zimowego. Wcześniej jednak, wraz z nadejściem jesieni, dereń biały przebarwia się na czerwono. Okres kwitnienia przypada od maja do czerwca. Natomiast już w sierpniu pojawiają się białe lub kremowe owoce derenia, wielkością przypominające duże jagody. Należy pamiętać o tym, że dereń biały ma owoce niejadalne.
  • Dereń kousa (Cornus kousa) - sadzonki ozdobne, które przywędrowały do nas z Azji, dorastają maksymalnie do 5 metrów wysokości. Dereń kousa ma zazwyczaj liście ciemnozielone o kształcie eliptycznym, które na jesieni wybarwiają się na pomarańczowo. Kwitnienie zaczyna się pod koniec maja lub na początku czerwca. W tym czasie dereń kousa jest obsypany pięknymi, białymi kwiatkami. Na jesieni pojawiają się czerwone owoce, które są jadalne.
  • Dereń kanadyjski (Cornus canadensis) - jest to zupełnie inny gatunek derenia, który przybiera formę zadarniającą. Mianowicie dereń kanadyjski dorasta maksymalnie do 20 cm wysokości. W okresie od maja do czerwca pojawiają się liczne białe kwiaty, które ze względu na pokrój sadzonki przypominają na ziemi ukwiecony dywan. Po przekwitnięciu dereń kanadyjski owocuje. Jego owoce przypominają jasnoczerwone jagody, które są jadalne. Jednak zazwyczaj korzystają z nich ptaki.
  • Dereń Świdwa (Cornus sanguinea) - krzew ozdobny, którego sadzonki dorastają nawet do 5 metrów wysokości. Dereń Świdwa występuje naturalnie na terenie Polski. W okresie od maja do czerwca pojawiają się niepozorne białe kwiatki zebrane w gęste podbaldachy. Natomiast na jesieni dereń Świdwa owocuje. W tym czasie możemy zbierać granatowo-czarne owoce, które są jadalne.

Polecane akcesoria i nawozy do pielęgnacji drzew i krzewów

Dobrze jest się dowiedzieć jeszcze, jakie są odmiany derenia jadalnego. Do najczęściej uprawianych zalicza się m.in.:

  • Dereń jadalny Juliusz - jest to odmiana wyhodowana w XIX wieku, która dorasta do 3 metrów wysokości. Owoc derenia jadalnego tej odmiany pojawia się już pod koniec sierpnia. Mają one właściwości lecznicze i są wykorzystywane na przetwory.
  • Cornus mas Krasowiak - odmiana średniowczesna, która dorasta mniej więcej do 2,5-3 metrów wysokości. Owoc derenia jadalnego tej odmiany pojawia się w połowie września. Krzewy owocowe jadalne posiadają dość słodkie owoce, które swoim kształtem przypominają gruszki.
  • Dereń jadalny Flava - jest to odmiana, która pochodzi z Bułgarii. Słodki i jasny owoc derenia jadalnego pojawia się na początku sierpnia. Sadzonki tej odmiany dorastają maksymalnie do 2-2,5 metra wysokości.

Sadzonki derenia jadalnego

Dereń jadalny - uprawa

Patrząc na to, że występują różne odmiany derenia jadalnego, warto dowiedzieć się, w jaki sposób uprawiać sadzonki. Okazuje się, że niezależnie od odmiany, mamy do czynienia z wieloma wspólnymi wymaganiami. Przede wszystkim te krzewy owocowe jadalne poradzą sobie nawet w tych bardziej uciążliwych warunkach. Oczywiście najlepiej sadzić sadzonki na stanowiskach słonecznych. Jednak roślina poradzi sobie również w półcieniu. Ważne jest jednak, aby dereń jadalny rósł w możliwie zacisznym miejscu.

Sadzonki najlepiej będą rozwijać się na glebach przepuszczalnych, które będą wyróżniać się odczynem lekko zasadowym. Dobrze, aby podłoże było żyzne, dzięki czemu będziemy mogli liczyć na obfite owocowanie. Różne odmiany derenia jadalnego mogą być wykorzystywane do uprawy jako solitery, czy też w sąsiedztwie z innymi drzewami i krzewami owocowymi. Ponadto warto sadzonki derenia jadalnego wykorzystać przy tworzeniu zielonych żywopłotów. Jeśli szukasz więcej inspiracji, sprawdź także zebrane w tym miejscu artykuły o drzewach ozdobnych.

Jak pielęgnować sadzonki derenia jadalnego?

Dereń jadalny nie jest skomplikowany zarówno w uprawie, jak i również w przypadku zabiegów pielęgnacyjnych. Przede wszystkim powinniśmy zadbać o podlewanie rośliny w czasie suszy. Jednak w pozostałych warunkach atmosferycznych dereń tego gatunku doskonale sobie poradzi. Krzew zalicza się do roślin odpornych na mróz. W związku z tym nie musimy specjalnie troszczyć się o jego ochronę przed sezonem zimowym.

Delikatne kwiaty derenia jadalnego w ogrodzie, opis gatunku, uprawa oraz pielęgnacja
Dereń jadalny w ogrodzie krok po kroku, czyli opis rośliny, sadzenie oraz pielęgnacja

Kolejnym zabiegiem pielęgnacyjnym, o który warto zadbać, jest przycinanie pędów. W tym celu możemy przeprowadzać tak zwane cięcie formacyjne, które pozwoli nam rozkrzewić derenia bądź przekształcić go w formę pienną. W drugim przypadku zawsze wybieramy jeden pęd, który z biegiem czasu będzie się wzmacniał. Natomiast chcąc rozkrzewić roślinę, przycinamy wszystkie pędy na tej samej wysokości. Koniecznie pamiętajmy o tym, aby cięcie wykonywać zawsze pod skosem nad pąkiem.

Przetwory z derenia jadalnego

Krzewy owocowe jadalne - właściwości

Owoc derenia jadalnego zaczyna wracać do łask ze względu na swoje liczne właściwości lecznicze i zdrowotne. Przede wszystkim owoce derenia są niesamowitym źródłem witamin oraz mikroelementów. Do tej grupy cennych składników zalicza się głównie witamina C, A, a także magnez, żelazo, czy też cynk. Zażywanie owoców derenia jadalnego przynosi ulgę przy anemii, schorzeniach układu pokarmowego, jak i również moczowego. Warto mieć na uwadze, że owoce działają moczopędnie, dzięki czemu łatwiej pozbędziemy się stanów zapalnych pęcherza moczowego.

Ze względu na dość wysoką zawartość witaminy C, owoce derenia jadalnego są wskazane przy leczeniu przeziębień, a także innych chorób wirusowych układu oddechowego. W medycynie ludowej wykorzystuje się nie tylko owoce, ale i również gałązki czy też korę. Preparaty na bazie liści oraz kory zalecane są osobom cierpiącym na bóle reumatyczne. Natomiast gałązkami derenia jadalnego możemy wspomóc naturalną higienę naszej jamy ustnej, a w szczególności zębów.

Sok z derenia i inne przetwory

Krzewy i drzewa derenia jadalnego są uprawiane ze względu na owoce, z których możemy przyrządzać różnego rodzaju przetwory. Do nich zalicza się między innymi nalewka z derenia, czy też sok z derenia. Nalewka z derenia nazywana jest potocznie dereniówką. W celu jej przyrządzenia potrzebne są bardzo dojrzałe owoce, które zaczynają już pękać. W odpowiednich proporcjach owoce zalewamy wodą oraz spirytusem. Spirytus może zostać rozcieńczony wodą. Tak przygotowaną miksturę odstawiamy na ok. 1,5 miesiąca.

Po tym czasie dosypujemy cukru, aby znowu nalewkę przechowywać przez kolejne tygodnie. Jednak już w tym okresie musimy pamiętać o regularnym potrząsaniu naczyniem, co ma doprowadzić do wypuszczenia soku przez owoce. Przygotowując sok z derenia, można mieszać go również z sokiem z innych owoców, takich jak granat czy też wiśnie.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Oceń
Dla 90,8% czytelników artykuł okazał się być pomocny