Zasada działania zaworu przelewowego i jego zastosowanie

Zawór przelewowy hydrauliczny – wyrównanie zbyt dużej różnicy ciśnień

Bardzo ważne jest utrzymanie odpowiedniego ciśnienia w obiegach hydraulicznych albo pneumatycznych. Zachowane zostają przez to właściwe parametry pracy oraz ochrona elementów instalacji narażonych na przeciążenia. Zawór przeciążeniowy przelewowy można zaliczyć do tej samej grupy co zawór bezpieczeństwa dla bojlera. O ile jednak zawór ciśnieniowy bezpieczeństwa otwiera się dopiero w momencie nagłego wzrostu ciśnienia, zasada działania zaworu przelewowego polega na działaniu ciągłym.

Zawory przelewowe utrzymują w przewodzie dopływowym wymaganą wartość ciśnienia, zapewniając jednocześnie ciągły przepływ cieczy. W zależności od formy elementu zamykającego, zawór przelewowy hydrauliczny może być kulkowy, grzybkowy, płytkowy albo suwakowy. Działa jak zawór ciśnieniowy bezpieczeństwa, jest połączony gałęzią układu ze zbiornikiem, do którego zostaje odprowadzona ciecz.

Poza instalacjami domowymi, dziedziną, gdzie stosowane są zawory różnicowe jest na przykład hydraulika siłowa. Regulowany elektrozawór hydrauliczny przeciążeniowy zapewnia stałe ciśnienie oleju. Zabezpiecza układ przed skokami ciśnienia. Jest regulowany pokrętłem. Elektrozawór hydrauliczny w rozdzielaczu ma zastosowanie w układach hydraulicznych w przemyśle i rolnictwie.

Miejsce zastosowania zaworu przelewowego hydraulicznego

Nie tylko hydraulika siłowa i zawory różnicowe, ale również instalacja grzewcza w domu korzysta z ważnych zabezpieczeń. Zawór przelewowy stosuje się w instalacji grzewczej, kiedy różnica ciśnień między zasilaniem i powrotem jest zbyt duża. Może się tak zdarzyć w przypadku, gdy kocioł i pompa centralnego ogrzewania pracują na pełnych obrotach, a grzejniki w instalacji są wyłączone.

Opis działania i zalety zaworu przelewowego można krótko przedstawić, biorąc pod uwagę właściwości obiegu grzewczego w domu. Większość gospodarstw domowych jest wyposażona w ogrzewanie wodne. To oznacza, że wytworzone w kotle centralnego ogrzewania ciepło jest przenoszone do pomieszczeń za pośrednictwem czynnika grzewczego, jakim jest woda. Przepływa w obiegu zamkniętym między źródłem ciepła i grzejnikami. W tym obiegu wody fachowcy rozróżniają zasilanie oraz powrót.

Kiedy z kotła c.o. płynie gorąca woda do kaloryferów, mówi się o zasilaniu. Kiedy natomiast w schłodzonym stanie powraca do kotła, jest to powrót. Wiele pomp w istniejących instalacjach pracuje przy stałym strumieniu przepływu. Jeśli mieszkańcy wyłączą grzejniki, pompa podaje za dużo wody. Ze wzrostem ciśnienia na zasilaniu rośnie też różnica w stosunku do ciśnienia powrotu. Skutkiem tego mogą być zaburzenia przepływu albo zbyt mały strumień na powrocie do kotła. Jeśli szukasz więcej porad i informacji, sprawdź także zebrane w tym miejscu artykuły o zaworach hydraulicznych.

Zawór przelewowy hydrauliczny w starych i nowych instalacjach

Zawory przelewowe w starych instalacjach

Praktyczne wykorzystanie zaworu przelewowego było kiedyś związane przede wszystkim z okresem przejściowym w ogrzewaniu domu. Zapotrzebowanie na energię cieplną bywało w tym okresie stosunkowo niskie, natomiast kocioł-źródło ciepła był wyposażony w prostą jednostopniową pompę, przystosowaną do normalnego obciążenia.

To oznacza, że przy temperaturze zewnętrznej wynoszącej przykładowo -20°C pompa musiała zaopatrzyć w gorącą wodę wszystkie otwarte kaloryfery. W okresie przejściowym natomiast, czynne były jedynie grzejniki w łazience i powiedzmy w salonie. Skutek był taki, że strumień w systemie był za duży, ciśnienie rosło i zawór przelewowy otwierał się, aby je wyrównać.

Moment zadziałania zaworu przelewowego daje się regulować stopniowo albo bezstopniowo w określonym zakresie. Zawór zmniejszając różnicę ciśnień łagodził też ewentualne odgłosy w zaworach termostatycznych. Zupełnie inną funkcję pełnił zawór bezpieczeństwa do bojlera, chroniąc zbiornik przed zbyt wysokim ciśnieniem zebranej pary wodnej. Krótko mówiąc: w tradycyjnych instalacjach grzewczych zawór przelewowy jest niezbędny, aby uchronić kocioł przed ewentualnym przegrzaniem. Nie ulega oczywiście wątpliwości, że powoduje to wzrost temperatury powrotu i obniżenie sprawności systemu.

Zawory przelewowe i zastosowanie techniki kondensacyjnej

Zawór przelewowy rozwinął się i przerósł swoje historyczne zadanie. Początkową podstawą była ochrona przed przegrzaniem kotła i zabezpieczenie pompy przed pracą przy zamkniętych zaworach grzejników. Obecnie stał się elementem ogólnego systemu bezpieczeństwa nowoczesnej kondensacyjnej techniki grzewczej.

Ze względu na ciągły rozwój technologii urządzeń grzewczych oraz stosowanie coraz to bardziej wyrafinowanych czujników, zawory przelewowe hydrauliczne w dotychczasowej postaci przestaną być niezbędne. Jednocześnie już dzisiaj można przewidzieć pewne ekstremalne sytuacje, w których mogą znaleźć zastosowanie w połączeniu z nowoczesną techniką. Obecnie montaż zaworu przeciążeniowego wciąż jest uzasadniony zdarzającymi się stanami braku równowagi w urządzeniach hydraulicznych.

Przyszłość zaworu przelewowego można upatrywać w roli dodatkowego urządzenia zabezpieczającego, które uruchamia się tylko wtedy, gdy wymagają tego ekstremalne warunki albo ustawienia. W przypadku nowoczesnych kotłów kondensacyjnych będzie to bardzo niewielki wycinek czasu. Pewne złożone procesy można zabezpieczyć jedynie poprzez użycie zaworów przelewowych.

Czy każdy system grzewczy wymaga zaworu przelewowego?

Zawór przelewowy zabezpiecza przed różnicą ciśnień między zasilaniem i powrotem, a zarazem zapewnia minimalny przepływ wody w kotle. Dotyczy to zwłaszcza kompaktowych urządzeń z niewielką ilością wody w obiegu. Przy pomocy zaworu przelewowego może też być odprowadzony nadmiar ciepła w aktualnej sytuacji. Następuje więc ochrona kotła przed przegrzaniem.

Poza tym niekorzystne różnice ciśnienia wpływają na zwiększone zapowietrzenie układu. Zbierające się powietrze prowadzi do powstawania odgłosów w instalacji. Ale tylko hałas stanowi problem, ale też pogorszenie rozdziału ciepła na poszczególne grzejniki. Może się zdarzyć, że ciepłe będą tylko grzejniki na górnej kondygnacji domu. Stosowane obecnie pompy obiegowe można regulować bezstopniowo w szerokim zakresie wydajności. Równie szeroko modulowane są też nowoczesne kotły grzewcze. W takiej sytuacji stosowanie zaworu przelewowego może być dyskusyjne.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Oceń
Dla 0,0% czytelników artykuł okazał się być pomocny