Jesień jest lepsza niż wiosna. Kiedy naprawdę sadzić drzewka owocowe?
Jesienią ogród powoli kończy sezon, ale dla nowych nasadzeń to często najlepszy czas. Gleba nadal jest nagrzana po lecie, częściej utrzymuje wilgoć, a drzewka przechodzą w stan spoczynku. Ich pędy nie muszą już rosnąć ani rozwijać liści, więc roślina może rozpocząć regenerację systemu korzeniowego. Dzięki temu wiosną szybciej podejmuje wzrost.
Nie oznacza to jednak, że każde drzewko owocowe najlepiej sadzić jesienią. Wybór terminu zależy rzecz jasna od gatunku, odporności odmiany na mróz, rodzaju sadzonki i warunków w ogrodzie.
Jesień czy wiosna - od czego zależy termin sadzenia?
Najpierw sprawdź, czy wybierasz drzewko w donicy, czy sadzonkę z odkrytym systemem korzeniowym. Roślina uprawiana w pojemniku ma uformowaną bryłę korzeniową, dlatego możesz posadzić ją od wiosny do jesieni. Zrezygnuj z sadzenia podczas upałów, suszy, silnego mrozu oraz wtedy, gdy ziemia jest zamarznięta lub podmokła.
Drzewka z odkrytym korzeniem sadź wyłącznie w okresie spoczynku. Jesienią odpowiedni moment następuje po opadnięciu liści, a wiosną - przed rozpoczęciem wegetacji i rozwojem pąków. Nie kieruj się wyłącznie datą w kalendarzu. Sprawdź stan sadzonki, wilgotność gleby i prognozę pogody. Korzenie muszą mieć kontakt z rozluźnioną ziemią, dlatego nie rozpoczynaj pracy tuż przed silnym mrozem ani po zamarznięciu podłoża.
Jesień najczęściej wybiera się dla gatunków odpornych na niskie temperatury. Wiosenne sadzenie lepiej sprawdza się przy drzewkach bardziej wrażliwych na mróz, a także na ciężkiej i mokrej glebie, która zimą może zatrzymywać zbyt dużo wody wokół korzeni. To właśnie gatunek, forma sadzonki i warunki na stanowisku powinny zdecydować, który termin będzie lepszy.
Które drzewa i krzewy owocowe warto sadzić jesienią?
Jesienny termin dobrze sprawdza się przy roślinach odpornych na mróz, szczególnie jeśli kupujesz sadzonki z odkrytym korzeniem. Do gruntu mogą trafić również krzewy owocowe, takie jak porzeczka czy agrest. Wiosną wcześnie rozpoczynają wegetację, dlatego jesienne sadzenie oszczędza pośpiechu związanego z krótkim terminem na wykonanie prac.
Zanim posadzisz drzewo lub krzew, sprawdź odporność konkretnej odmiany. Rośliny należące do tego samego gatunku mogą różnie reagować na niską temperaturę. Zwróć uwagę także na podkładkę, wymagania glebowe i docelową wielkość rośliny.
Jabłonie, grusze, śliwy i wiśnie
Jesienią najczęściej sadzi się jabłonie i wiele odmian grusz. Możesz wybrać ten termin także dla śliw oraz wiśni, jeśli dana odmiana dobrze znosi mróz, a w ogrodzie nie zalega woda. Wilgotna po sezonie gleba ułatwia korzeniom kontakt z podłożem, a drzewko może rozpocząć ukorzenianie przed nadejściem zimy.
Sadzenie przeprowadź po zakończeniu wegetacji, zwykle w październiku lub listopadzie. Nie czekaj jednak na zamarznięcie ziemi. Po umieszczeniu sadzonki w dołku dokładnie zasyp korzenie, lekko ugnieć podłoże i obficie podlej drzewko. Zwróć uwagę, aby miejsce szczepienia pozostało nad powierzchnią gleby.
Kiedy lepiej poczekać do wiosny?
Wiosną lepiej sadzić gatunki bardziej wrażliwe na mróz, przede wszystkim brzoskwinie, morele i nektaryny. Ten termin często wybiera się także dla czereśni, szczególnie jeśli sadzonka ma odkryty system korzeniowy. Drzewko zyskuje wtedy cały sezon na rozwinięcie korzeni przed pierwszą zimą.
Z jesiennego sadzenia zrezygnuj również wtedy, gdy gleba jest ciężka, podmokła albo zamarznięta. Nadmiar wody ogranicza dostęp powietrza do korzeni i może je uszkodzić. Do pracy wróć wczesną wiosną, gdy ziemia rozmarznie i lekko przeschnie, ale pąki na drzewkach nie rozpoczną jeszcze intensywnego rozwoju.
Kiedy dokładnie przeprowadzić jesienne sadzenie?
Drzewka z odkrytym korzeniem sadź po zakończeniu wegetacji i opadnięciu liści, najczęściej w październiku lub listopadzie. Sprawdź stan sadzonki i podłoża - gleba nie może być zamarznięta, podmokła ani zbita po intensywnych opadach. Wybierz suchy, bezmroźny dzień, gdy ziemię można łatwo przekopać i dokładnie rozłożyć wokół korzeni.
Jak posadzić drzewko i przygotować je do pierwszej zimy?
Jesienne sadzenie nie jest trudne, ale kilka szczegółów decyduje o przyjęciu się rośliny. Najważniejsze są właściwa głębokość, ochrona korzeni przed przesuszeniem i obfite podlanie drzewa.
Prawidłowe sadzenie krok po kroku
Wykop dołek na tyle szeroki, aby korzenie mieściły się w nim swobodnie i nie zawijały ku górze. Usuń tylko fragmenty wyraźnie uszkodzone. Ustaw drzewko pionowo, rozłóż korzenie i zasyp je rozdrobnioną ziemią. Miejsce szczepienia pozostaw kilka centymetrów nad poziomem gruntu. Podczas zasypywania delikatnie potrząśnij drzewkiem, aby gleba wypełniła przestrzenie między korzeniami.
Po posadzeniu ugnieć ziemię i podlej roślinę co najmniej wiadrem wody, nawet jeśli gleba wydaje się wilgotna. Nie wsypuj nawozu mineralnego bezpośrednio pod korzenie. Pierwsze cięcie formujące drzewa posadzonego jesienią wykonaj dopiero wiosną.
Ochrona młodych drzewek przed mrozem
Sadzonki z tzw. gołym korzeniem po jesiennym posadzeniu potrzebują ochrony przed przesuszeniem i niską temperaturą. Wokół pnia usyp kopczyk ziemi, który osłoni korzenie oraz miejsce szczepienia przed mrozem. Wiosną rozgarnij go, aby drzewko nie wypuściło własnych korzeni ponad podkładką.
Zając, gryzoń lub inny szkodnik może zimą obgryzać młodą korę, dlatego zabezpiecz pień jasną osłoną albo specjalną siatką. Jeśli jesień jest sucha, podlewaj świeżo posadzone drzewka aż do nadejścia mrozów. Zrezygnuj natomiast z nawożenia azotem, które pobudza rozwój młodych pędów przed zimą. I niczym się nie martw -wszystkie te prace są proste, dlatego poradzi sobie z nimi również początkujący ogrodnik.
Własny sad zaczyna się od dobrze dobranych sadzonek
Zanim wybierzesz sadzonki, sprawdź docelową wielkość drzew, rodzaj podkładki, odporność odmian na mróz oraz wymagania dotyczące zapylania. Na mniejszej działce lepiej sprawdzą się drzewka o słabszym wzroście, natomiast w dużym ogrodzie możesz posadzić odmiany tworzące rozłożyste korony. Dobry wybór ułatwi późniejszą pielęgnację drzew owocowych i stworzy im odpowiednie warunki do owocowania.
W szkółce Drzewka-Faworytka znajdziesz drzewka owocowe wielu gatunków i odmian - między innymi jabłonie, grusze, śliwy, wiśnie, czereśnie, brzoskwinie i morele. Wybierz rośliny dopasowane do warunków w swoim ogrodzie, posadź je w odpowiednim terminie i zadbaj o młode korzenie przed nadejściem przymrozków. Jesienią wykonasz pierwszy krok, a w kolejnych sezonach będziesz obserwować, jak niewielkie sadzonki zmieniają się w kwitnące i owocujące drzewa.